Chủ đề 10. Ôn tập cuối năm

Bài 38. Ôn tập các số và phép tính trong phạm vi 10

Vở bài tập Toán 1 — Kết nối tri thức, tập 2 · 13 bài tập, mỗi câu ít nhất 2 cách giải.

Bài 1 · Tiết 1 · Bài 1★Trang 89— Sắp xếp một nhóm số theo thứ tự tăng dần, giảm dần
Bài 1 (trang 89). Viết các số 8, 4, 7, 1 vào ô trống cho thích hợp. a) Theo thứ tự từ bé đến lớn. b) Theo thứ tự từ lớn đến bé.
8471Bốn số cần sắp xếp thứ tự
Kiến thức cần nhớ
  • So sánh các số trong phạm vi 10.
  • Sắp xếp số theo thứ tự tăng dần / giảm dần.
🧠 Phân tích tư duy
Đề cho 4 số rời rạc không theo thứ tự, yêu cầu sắp xếp hai chiều khác nhau. Dấu hiệu nhận dạng: chỉ cần so sánh từng cặp số để tìm số bé nhất, lớn nhất rồi xếp dần.
1Cách 1. Tìm số bé nhất rồi xếp dần lên

Định hướng. So sánh 4 số để tìm số bé nhất, gạch bỏ rồi tìm tiếp số bé nhất trong các số còn lại, lặp lại đến hết.

Trong 8, 4, 7, 1 số bé nhất là 1
Trong 8, 4, 7 còn lại, số bé nhất là 4
Trong 8, 7 còn lại, số bé nhất là 7
Còn lại 8

Vậy a) thứ tự từ bé đến lớn là 1; 4; 7; 8. b) thứ tự từ lớn đến bé là 8; 7; 4; 1 (đảo ngược lại).

2Cách 2. Đặt các số lên đường số rồi đọc theo hai chiều

Định hướng. Định vị 4 số 8, 4, 7, 1 trên đường số từ 0 đến 10, sau đó đọc theo chiều từ trái sang phải (bé đến lớn) và từ phải sang trái (lớn đến bé).

Trên đường số, thứ tự các số từ trái sang phải là: 1; 4; 7; 8
Đọc ngược lại từ phải sang trái: 8; 7; 4; 1

Vậy kết quả trùng với Cách 1: a) 1; 4; 7; 8. b) 8; 7; 4; 1.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi dùng Cách 1: chỉ cần tìm số bé nhất từng bước, không cần vẽ đường số nên nhanh với bài chỉ có 4 số.
Đáp số. a) 1; 4; 7; 8. b) 8; 7; 4; 1.
Sai lầm thường gặp. Có em viết nhầm thứ tự các số trong dãy gốc (8, 4, 7, 1) mà không sắp xếp lại, dẫn đến đáp án câu a) giống hệt đề bài.
🚀 Mở rộng. Nếu thêm số 0 vào nhóm 4 số này thì dãy sắp xếp từ bé đến lớn sẽ thay đổi thế nào?
Bài 2 · Tiết 1 · Bài 2★Trang 89— Tách một tổng cho trước thành hai phần theo điều kiện lớn hơn
Bài 2 (trang 89). Em hãy tô màu đỏ hoặc màu vàng vào cả 5 bông hoa, mỗi bông một màu, sao cho số bông hoa màu đỏ nhiều hơn số bông hoa màu vàng.
Hoa 1Hoa 2Hoa 3Hoa 4Hoa 5Tô đỏ hoặc vàng cả 5 bông, số hoa đỏ nhiều hơn số hoa vàng
Kiến thức cần nhớ
  • Phân tích một số thành tổng hai số (phân tích cấu tạo số).
  • So sánh hai số trong phạm vi 10.
🧠 Phân tích tư duy
Tổng số hoa là 5, phải tách thành hai phần (đỏ + vàng) sao cho phần đỏ nhiều hơn phần vàng. Dấu hiệu nhận dạng: đây là bài tách một số thành tổng hai số có điều kiện so sánh, không phải bài chỉ tô màu tuỳ ý.
1Cách 1. Liệt kê các cách tách 5 thành hai phần rồi chọn phần đỏ lớn hơn

Định hướng. Liệt kê mọi cách tách 5 = số hoa đỏ + số hoa vàng, rồi giữ lại các cách có số đỏ nhiều hơn số vàng.

: đỏ 4, vàng 1 — đỏ nhiều hơn vàng (chọn)
: đỏ 3, vàng 2 — đỏ nhiều hơn vàng (chọn)
: đỏ 2, vàng 3 — đỏ ít hơn vàng (loại)
: đỏ 1, vàng 4 — đỏ ít hơn vàng (loại)
: vàng 0 nghĩa là không tô vàng bông nào, không đúng yêu cầu 'mỗi bông một màu' đủ cả hai màu — cân nhắc theo đề (loại)

Vậy có thể tô 4 bông đỏ, 1 bông vàng, hoặc 3 bông đỏ, 2 bông vàng.

2Cách 2. Xuất phát từ đúng một nửa rồi thêm 1 bông cho phần đỏ

Định hướng. Chia 5 gần đều nhất thành 2 và 3 trước, sau đó chuyển bớt để phần đỏ luôn nhiều hơn phần vàng.

Chia đều gần nhất: 3 và 2 — cho phần đỏ là 3 (nhiều hơn), phần vàng là 2:
Muốn đỏ nhiều hơn nữa, chuyển thêm 1 bông từ vàng sang đỏ: đỏ 4, vàng 1:

Vậy cũng ra hai phương án: (đỏ 3, vàng 2) hoặc (đỏ 4, vàng 1) — trùng với Cách 1.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi dùng Cách 1: liệt kê hết các cách tách rồi lọc điều kiện, chắc chắn không bỏ sót phương án nào.
Đáp số. Có hai phương án: tô 3 bông đỏ và 2 bông vàng, hoặc tô 4 bông đỏ và 1 bông vàng.
Sai lầm thường gặp. Có em tô 5 bông cùng một màu (toàn đỏ) vì nghĩ vậy là 'đỏ nhiều hơn' — nhưng đề yêu cầu dùng CẢ HAI màu, mỗi bông một màu.
🚀 Mở rộng. Nếu đổi thành 6 bông hoa với cùng điều kiện đỏ nhiều hơn vàng thì có bao nhiêu phương án tô màu hợp lệ?
Bài 3 · Tiết 1 · Bài 3★★Trang 90— So sánh số lượng sau khi một phần tử chuyển từ nhóm này sang nhóm kia
Bài 3 (trang 90). Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng. Lúc đầu cành trên có 7 con chim, cành dưới có 5 con chim. Sau đó có 1 con chim bay từ cành trên xuống cành dưới. Khi đó: A. Số chim ở cành trên nhiều hơn. B. Số chim ở cành dưới nhiều hơn. C. Số chim ở hai cành bằng nhau.
Cành trên: 7 con chimCành dưới: 5 con chim
Kiến thức cần nhớ
  • Phép trừ 1 đơn vị khi một vật rời khỏi nhóm.
  • Phép cộng 1 đơn vị khi một vật thêm vào nhóm.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 4 · Tiết 1 · Bài 4★★Trang 90— Phân tích một số thành ba số khác nhau thoả điều kiện thứ tự
Bài 4 (trang 90). Có 6 chú thỏ chạy hết vào cả ba chuồng A, B, C. Biết rằng số thỏ ở các chuồng là khác nhau. Chuồng C có nhiều thỏ nhất, chuồng A có ít thỏ nhất. Hỏi mỗi chuồng có mấy chú thỏ?
ABCThỏThỏThỏThỏThỏThỏ6 chú thỏ, mỗi chuồng có số thỏ khác nhau, C nhiều nhất, A ít nhất
Kiến thức cần nhớ
  • Phân tích một số thành tổng ba số tự nhiên khác nhau.
  • So sánh để xác định số lớn nhất, số bé nhất.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 5 · Tiết 2 · Bài 1★★Trang 91— Tính nhẩm rồi phân loại theo ba mức so với một số cho trước
Bài 1 (trang 91). Tô màu vàng vào ô ghi phép tính có kết quả bằng 8, màu đỏ vào ô ghi phép tính có kết quả bé hơn 8, màu xanh vào ô ghi phép tính có kết quả lớn hơn 8. (Tổ ong 11 ô ghi: ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; .)
4+610-15+46+29-16+17+38+24+43+510-2
Kiến thức cần nhớ
  • Bảng cộng, bảng trừ trong phạm vi 10.
  • So sánh với một số cho trước để phân nhóm.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 6 · Tiết 2 · Bài 2★★Trang 91— Tính nhẩm nhiều phép tính rồi tìm nhóm chỉ có đúng một phần tử
Bài 2 (trang 91). Mỗi bạn rùa sẽ chạy vào ngôi nhà có số là kết quả phép tính ghi trên bạn rùa đó. Hỏi nhà nào sẽ chỉ có một bạn rùa chạy vào? Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng. A. Nhà số 5. B. Nhà số 4. C. Nhà số 10. (Năm bạn rùa ghi: ; ; ; ; . Ba ngôi nhà ghi số 5, 4, 10.)
54107+32+23+79-59-4
Kiến thức cần nhớ
  • Bảng cộng, bảng trừ trong phạm vi 10.
  • Đếm số phần tử trong mỗi nhóm sau khi phân loại.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 7 · Tiết 2 · Bài 3★Trang 91— Tính rồi so sánh (điền dấu); tìm số nằm giữa hai mốc cho trước
Bài 3 (trang 91). a) Viết dấu thích hợp vào ô trống: ; ; . b) Viết số thích hợp vào ô trống: ; .
5+265-254+110-56 << 83+4 << 3+6
Kiến thức cần nhớ
  • Tính cộng, trừ trong phạm vi 10.
  • So sánh hai số.
  • Tìm số ở giữa hai số cho trước (dấu ở cả hai bên).
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 8 · Tiết 2 · Bài 4★★Trang 92— Tính tổng theo sơ đồ hình cây nhiều tầng
Bài 4 (trang 92). Viết số thích hợp vào ô trống. (Sơ đồ hình bông hoa nhiều tầng, mỗi bông ở tầng trên bằng tổng hai bông liền kề bên dưới. Tầng đáy: 1, 0, 3, 1, 1, 1, 2, 1. Tầng hai còn thiếu 2 ô. Tầng ba còn thiếu 2 ô. Tầng đỉnh còn thiếu 1 ô.)
103111211??3???
Kiến thức cần nhớ
  • Phép cộng hai số trong phạm vi 10.
  • Sơ đồ hình cây: mỗi nút bằng tổng hai nút con.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 9 · Tiết 2 · Bài 5★★Trang 92— Tính nhẩm nhiều phép tính rồi lập bảng thống kê, tìm giá trị nhiều nhất — ít nhất
Bài 5 (trang 92). Chú ong sẽ đậu vào bông hoa có ghi số là kết quả phép tính trên chú ong đó. a) Viết số thích hợp vào ô trống. b) Bông hoa số … có nhiều ong đậu nhất. Bông hoa số … có ít ong đậu nhất. (Mười chú ong ghi: ; ; ; ; ; ; ; ; ; . Năm bông hoa ghi số 2, 4, 5, 7, 8; bông hoa số 2 có sẵn 3 ong.)
9-410-34+46-47+01+13+110-83+59-524578Bông hoa24578Số ong đậu3????
Kiến thức cần nhớ
  • Bảng cộng, bảng trừ trong phạm vi 10.
  • Lập bảng thống kê và tìm giá trị lớn nhất, bé nhất trong bảng.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 10 · Tiết 3 · Bài 1★★Trang 93— Sửa một phép so sánh sai bằng cách chuyển 1 que tính để đổi một chữ số
Bài 1 (trang 93). Bạn Việt xếp các que tính thành một kết quả so sánh sai (như hình vẽ: ). Em hãy chuyển chỗ 1 que tính ở một số để có kết quả so sánh đúng (vẫn giữ nguyên dấu ) rồi viết số thích hợp vào ô trống.
Sai: 0 > 5 → Sửa: 9 > 59 > 5
Kiến thức cần nhớ
  • Số que tính cấu tạo mỗi chữ số (0 dùng 6 que, 9 dùng 6 que).
  • So sánh hai số trong phạm vi 10.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 11 · Tiết 3 · Bài 2★★Trang 93— Sửa một phép tính sai bằng cách bỏ bớt 1 que tính để đổi một chữ số
Bài 2 (trang 93). Bạn Nam xếp các que tính thành phép tính sai (như hình vẽ: ). Em hãy bỏ bớt 1 que tính ở một số để được phép tính đúng (vẫn giữ nguyên dấu ) rồi viết số thích hợp vào ô trống.
Sai: 8 - 3 = 6 → Sửa: 9 - 3 = 69 - 3 = 6
Kiến thức cần nhớ
  • Số que tính cấu tạo mỗi chữ số (8 dùng 7 que, 9 dùng 6 que).
  • Phép trừ trong phạm vi 10.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 12 · Tiết 3 · Bài 3★★Trang 94— Sửa một phép tính sai bằng cách chuyển chỗ 1 que tính để đổi một chữ số
Bài 3 (trang 94). Bạn Mai xếp các que tính thành phép tính sai (như hình vẽ: ). Em hãy chuyển chỗ 1 que tính ở một số để được phép tính đúng (vẫn giữ nguyên dấu ) rồi viết số thích hợp vào ô trống.
Sai: 9 + 5 = 5 → Sửa: 0 + 5 = 50 + 5 = 5
Kiến thức cần nhớ
  • Số que tính cấu tạo mỗi chữ số (9 dùng 6 que, 0 dùng 6 que).
  • Phép cộng trong phạm vi 10, đặc biệt cộng với 0.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 13 · Tiết 3 · Bài 4★★Trang 94— Liệt kê các cặp số thoả một trong hai điều kiện (tổng bằng 10 hoặc hiệu bằng 3)
Bài 4 (trang 94). Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng. Thỏ lấy được cà rốt nếu đi qua hai cửa có hai số cộng với nhau được 10 hoặc trừ cho nhau được 3. Hỏi có mấy cách để thỏ lấy được cà rốt? A. 3 cách. B. 4 cách. C. 6 cách. (Hai cửa bên trái ghi 3, 4; ba cửa bên phải ghi 6, 5, 7.)
ThỏCà rốt34657
Kiến thức cần nhớ
  • Các cặp số có tổng bằng 10 hoặc hiệu bằng 3 trong phạm vi 10.
  • Liệt kê đầy đủ theo hai điều kiện "hoặc".
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…

🎯 Học tiếp

📚 Cùng chương: Chủ đề 10. Ôn tập cuối năm