Bài 19. Phép cộng số thập phân

Định hướng. Viết số hạng này dưới số hạng kia sao cho các chữ số ở cùng một hàng thẳng cột, dấu phẩy thẳng dấu phẩy, rồi cộng như cộng hai số tự nhiên.

Vậy kết quả bốn phép cộng lần lượt là $16,5$; $15,72$; $14,08$ và $35,03$.

Định hướng. Tách mỗi số thập phân thành phần nguyên và phần thập phân, cộng riêng phần nguyên với phần nguyên, phần thập phân với phần thập phân, rồi gộp lại.

Vậy tách riêng phần nguyên và phần thập phân cũng cho đúng bốn kết quả $16,5$; $15,72$; $14,08$; $35,03$.

Định hướng. Nhân cả hai số hạng với $10$ hoặc $100$ để đưa về phép cộng số tự nhiên cho dễ tính, rồi chia kết quả cho đúng số đó để trả về số thập phân ban đầu.

Vậy cách đưa về số tự nhiên rồi chia lại cũng cho cùng bốn kết quả như hai cách trên.

Nhận xét. Ba cách đều cho cùng một kết quả; Cách 1 an toàn nhất khi làm bài thi vì nhìn trực tiếp trên bảng đặt tính, ít nhầm hàng hơn tính nhẩm.

Định hướng. Đặt tính lại từ đầu cho từng phép cộng theo đúng quy tắc thẳng cột, thẳng dấu phẩy, rồi so sánh kết quả vừa tính với kết quả đề đã cho để kết luận Đúng hay Sai.

Vậy ý a) điền S, ý b) điền Đ, ý c) điền S.

Định hướng. Cộng nhẩm riêng từng hàng — hàng phần trăm, hàng phần mười, hàng đơn vị — chú ý phép nhớ khi tổng một hàng từ $10$ trở lên, rồi so với kết quả đề cho.

Vậy kiểm tra theo từng hàng cũng cho cùng kết luận: a) S, b) Đ, c) S.

Định hướng. Trước khi cộng, kiểm tra xem dấu phẩy của hai số hạng khi đặt tính có thẳng cột với nhau hay không — đặt lệch cột thì chắc chắn Sai mà không cần cộng đủ.

Vậy riêng ý c) phát hiện Sai ngay từ cách đặt tính; ý a) phải cộng lại theo hàng mới thấy lỗi quên nhớ.

Nhận xét. Ba cách đều đi đến cùng kết luận a) S, b) Đ, c) S, nhưng mỗi cách bắt được một loại lỗi khác nhau: Cách 1 chắc chắn nhất, Cách 2 bắt lỗi quên nhớ, Cách 3 bắt lỗi đặt lệch cột.