Bài 30. Ôn tập số thập phân

Định hướng. Đọc số thì tách phần nguyên và phần thập phân tại dấu phẩy rồi đọc lần lượt; viết số thì làm ngược lại từ lời đọc.

Vậy bảng hoàn chỉnh: $94,03$ – chín mươi tư phẩy không ba; $0,027$ – không phẩy không trăm hai mươi bảy; $280,6$ – hai trăm tám mươi phẩy sáu; $1,768$ – một phẩy bảy trăm sáu mươi tám.

Định hướng. Viết số thập phân thành tổng các hàng để không đọc sót chữ số nào, đặc biệt là các chữ số $0$.

Vậy kết quả trùng khớp với Cách 1: $0,027$ và $1,768$.

Định hướng. Đếm số "tiếng" trong lời đọc sau chữ "phẩy" để biết phần thập phân có bao nhiêu chữ số, tránh viết thiếu hoặc thừa chữ số $0$.

Vậy cách đếm số chữ số theo lời đọc cho cùng kết quả với hai cách trên, đồng thời tránh được lỗi thiếu chữ số $0$.

Nhận xét. Lỗi hay gặp nhất ở bài đọc/viết số thập phân là bỏ sót chữ số $0$ đứng ở đầu hoặc giữa phần thập phân, như $0,027$ rất dễ bị viết nhầm thành $0,27$.

Định hướng. Viết số đo dưới dạng phân số có mẫu số là $10$, $100$ hoặc $1000$ theo đúng mối quan hệ giữa hai đơn vị, rồi chuyển phân số đó thành số thập phân.

Vậy $11$ dm $=1,1$ m; $9$ ml $=0,009$ l; $250$ g $=0,25$ kg; $1$ năm $=0,01$ thế kỉ.

Định hướng. Mỗi bậc giữa hai đơn vị liền nhau ứng với việc dịch dấu phẩy một chữ số; đổi từ đơn vị bé sang đơn vị lớn thì dịch dấu phẩy sang trái đúng số bậc.

Vậy kết quả trùng khớp với Cách 1 ở cả bốn ý.

Định hướng. Số đo cần đổi chính là phép chia cho $10$, $100$ hoặc $1000$; thực hiện phép chia rồi viết thương dưới dạng số thập phân.

Vậy cả ba cách đều cho cùng một kết quả.

Nhận xét. Đơn vị đo thời gian không theo hệ thập phân đều như độ dài hay khối lượng ($1$ thế kỉ $=100$ năm chứ không phải $10$ hay $1000$), nên phải nhớ riêng mối quan hệ này.