Bài 1 · TN1★★Trang 75— Nhận biết hình thang cân qua hình vẽ
Quan sát bốn tứ giác (1), (2), (3), (4) trong hình vẽ. Hình nào là hình thang cân?
Kiến thức cần nhớ
Dấu hiệu nhận biết hình thang cân
1Cách 1
Hình thang cân là hình thang có hai cạnh bên bằng nhau, dựa vào dấu hiệu này để loại dần từng hình.
Hình (1) có một đáy nghiêng lệch hẳn về một phía nên hai cạnh bên không bằng nhau, không phải hình thang cân.
Hình (3) có hai cặp cạnh đối song song với nhau (đó là hình bình hành) chứ không chỉ một cặp, nên không xét là hình thang cân.
Hình (4) không có cặp cạnh nào song song nên không phải hình thang.
Hình (2) có một cặp cạnh đối song song (hai đáy) và hai cạnh bên bằng nhau, dựng đối xứng qua trục đứng giữa hai đáy.
Vậy hình (2) là hình thang cân.
2Cách 2
Dùng ê ke và thước đo trực tiếp trên hình để kiểm tra hai điều kiện: có một cặp cạnh song song và hai góc kề một đáy bằng nhau.
Đặt thước kiểm tra từng hình: hình (2) có hai đáy nằm trên hai đường thẳng song song (áp ê ke thấy cùng vuông góc với một đường chuẩn).
Đo hai góc kề đáy lớn của hình (2) bằng thước đo góc, thấy hai góc này bằng nhau; đo tiếp hai cạnh bên thấy độ dài bằng nhau.
Cả hai điều kiện của hình thang cân đều thoả mãn ở hình (2), nên hình (2) là hình thang cân.
Đáp số.Hình (2).
Sai lầm thường gặp.Nhầm hình bình hành hoặc hình thang vuông (chỉ có một cặp cạnh song song và một góc vuông) thành hình thang cân vì thấy có cạnh song song mà quên kiểm tra hai cạnh bên bằng nhau.
Bài 2 · TN2★★Trang 75— Nhận biết hình bình hành qua hình vẽ
Quan sát bốn tứ giác (1), (2), (3), (4) trong hình vẽ. Hình nào là hình bình hành?
Kiến thức cần nhớ
Dấu hiệu nhận biết hình bình hành
1Cách 1
Hình bình hành là tứ giác có hai cặp cạnh đối song song (kéo theo hai cặp cạnh đối bằng nhau); loại các hình chỉ có một cặp cạnh song song hoặc không có cặp nào.
Hình (1) chỉ có một cặp cạnh đối song song (hai đáy), hai cạnh bên không song song nên đó là hình thang cân, không phải hình bình hành.
Hình (2) không có cặp cạnh nào song song nên là tứ giác thường.
Hình (3) có một cặp cạnh song song và một cặp cạnh vuông góc với đáy nên là hình thang vuông.
Hình (4) có cả hai cặp cạnh đối song song với nhau, do đó hai cặp cạnh đối cũng bằng nhau.
Vậy hình (4) là hình bình hành.
2Cách 2
Kiểm tra bằng dấu hiệu "hai cặp cạnh đối bằng nhau" thay vì xét song song, dùng thước đo độ dài từng cạnh.
Đo bốn cạnh của hình (4): cạnh trên bằng cạnh dưới, cạnh trái bằng cạnh phải, tức hai cặp cạnh đối bằng nhau từng đôi một.
Ở các hình (1), (2), (3) khi đo đều thấy có ít nhất một cặp cạnh đối không bằng nhau.
Chỉ hình (4) thoả hai cặp cạnh đối bằng nhau, nên hình (4) là hình bình hành.
Đáp số.Hình (4).
Sai lầm thường gặp.Nhầm hình thang cân (chỉ một cặp cạnh song song) thành hình bình hành vì không kiểm tra cặp cạnh bên còn lại.
Khẳng định nào sau đây đúng khi nói về hình chữ nhật? A. Bốn góc bằng nhau và bằng 90∘. B. Hai đường chéo vuông góc với nhau. C. Bốn cạnh bằng nhau. D. Hai cạnh kề bằng nhau.
Khẳng định nào sau đây đúng khi nói về hình lục giác đều? A. Sáu cạnh bằng nhau và sáu góc bằng nhau. B. Sáu cạnh bằng nhau nhưng các góc không bằng nhau. C. Sáu góc bằng nhau nhưng các cạnh không bằng nhau. D. Chỉ có ba cặp cạnh đối song song, các cạnh không bằng nhau.
Bài 5 · TN5★★Trang 76— Tính chất hình vuông — tìm khẳng định sai
Khẳng định nào sau đây SAI khi nói về hình vuông ABCD? A. Bốn cạnh bằng nhau. B. Bốn góc bằng nhau và bằng 90∘. C. Hai đường chéo AC, BD bằng nhau. D. Hai đường chéo AC, BD không vuông góc với nhau.
Bài 11 · 4.29★★Trang 76— Vẽ hình theo số đo cho trước
Vẽ các hình theo yêu cầu sau: a) Hình vuông có độ dài cạnh bằng 3,5 cm. b) Hình chữ nhật có độ dài một cạnh bằng 6 cm và diện tích bằng 48 cm2. c) Hình thoi có độ dài cạnh bằng 6 cm và một góc bằng 60∘. d) Hình bình hành có độ dài hai cạnh liên tiếp bằng 4 cm và 6 cm, chiều cao bằng 3 cm.
Kiến thức cần nhớ
Vẽ hình vuông, hình chữ nhật, hình thoi, hình bình hành
Bài 12 · 4.30★★Trang 77— Nhận biết lục giác đều — hình thoi — tam giác đều trong hình ghép
Quan sát Hình 4.23: hình lục giác đều ABCDEF có tâm O được nối với cả sáu đỉnh. Hãy kiểm tra và gọi tên hình lục giác đều, (các) hình thoi, (các) hình tam giác đều có trong hình.
Kiến thức cần nhớ
Quan hệ giữa lục giác đều, hình thoi và tam giác đều
Bài 13 · 4.31★★Trang 77— Kiểm tra hình vuông và hình thang cân bằng đo đạc
Quan sát Hình 4.24 gồm tứ giác MNPQ và tứ giác MKCH. a) Kiểm tra xem tứ giác MNPQ có phải là hình vuông không. b) Kiểm tra xem tứ giác MKCH có phải là hình thang cân không.
Bài 14 · 4.32★★★Trang 77— Cắt ghép hình chữ nhật thành hình vuông có cùng diện tích
Hãy cắt miếng bìa hình chữ nhật có độ dài hai cạnh là 4 cm và 9 cm (H.4.25) thành bốn mảnh rồi ghép bốn mảnh này (không chồng lên nhau) để tạo thành một hình vuông.
Kiến thức cần nhớ
Diện tích hình chữ nhật, hình vuông và bài toán cắt ghép
Bài 15 · 4.33★★★Trang 77— Tính diện tích hình phức hợp và số viên gạch cần lát
Một mảnh sân nhà có hình dạng và kích thước như Hình 4.26 (hình chữ nhật lớn kích thước 6 m×5 m bị khuyết một góc hình chữ nhật kích thước 4 m×3 m). a) Tính diện tích mảnh sân. b) Nếu lát sân bằng những viên gạch hình vuông có cạnh 50 cm thì cần bao nhiêu viên gạch?
Kiến thức cần nhớ
Diện tích hình chữ nhật ghép, đổi đơn vị đo diện tích