Bài 1 · Tiết 1 — Bài 1★★Trang 81— Xác định thứ trong tuần khi biết một mốc ngày cho trước (nối ổ rơm với gà mẹ)
Tiết 1 — Bài 1 (trang 81). Nối ổ rơm thích hợp cho mỗi gà mẹ, biết thứ năm là ngày 21. Có bốn ổ rơm ghi tên bốn ngày liên tiếp trong tuần: thứ ba, thứ tư, thứ năm, thứ sáu (gà mẹ mang thẻ "Ngày 21" đã ở đúng ổ "thứ năm" — làm mẫu). Ba gà mẹ còn lại mang thẻ "Ngày 19", "Ngày 20", "Ngày 22". Nối mỗi gà mẹ với ổ rơm thích hợp.
Kiến thức cần nhớ
Các ngày liên tiếp trong tuần hơn kém nhau đúng 1 ngày: thứ ba, thứ tư, thứ năm, thứ sáu, …
Biết một ngày ứng với một thứ thì đếm lùi hoặc đếm tiến là tìm được thứ của các ngày liền kề.
🧠 Phân tích tư duy
Đề đã cho biết thứ năm là ngày 21 (làm mẫu), mà bốn ổ rơm ghi bốn ngày liên tiếp — chỉ cần đếm lùi hoặc đếm tiến từng ngày một từ mốc đã biết là ra ngày của ba ổ rơm còn lại, rồi nối đúng với thẻ của từng gà mẹ.
1Cách 1. Đếm lùi và đếm tiến từ mốc đã biết
Định hướng. Xuất phát từ thứ năm là ngày 21 (mẫu), đếm lùi 1 ngày để tìm thứ tư, đếm lùi tiếp để tìm thứ ba; đếm tiến 1 ngày để tìm thứ sáu.
Thứ năm là ngày 21 (đã biết). Thứ tư là ngày liền trước: 21−1=20 (ngày). Thứ ba là ngày liền trước thứ tư: 20−1=19 (ngày). Thứ sáu là ngày liền sau thứ năm: 21+1=22 (ngày). Nối: gà mẹ "Ngày 19" — ổ thứ ba; gà mẹ "Ngày 20" — ổ thứ tư; gà mẹ "Ngày 22" — ổ thứ sáu.
Định hướng. Viết sẵn dãy bốn ngày liên tiếp quanh mốc 21, rồi đặt tên bốn ổ rơm và bốn gà mẹ vào đúng vị trí trong dãy.
Dãy bốn ngày liên tiếp: 19, 20, 21, 22. Dãy bốn thứ tương ứng: thứ ba, thứ tư, thứ năm, thứ sáu. Ghép từng cặp: 19 – thứ ba; 20 – thứ tư; 21 – thứ năm; 22 – thứ sáu.
Vậy kết quả khớp hoàn toàn với Cách 1.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên dùng Cách 1 vì chỉ cần đếm lùi/đếm tiến từng ngày một từ mốc mẫu đã cho, không cần viết ra cả dãy số.
Đáp số.Gà mẹ "Ngày 19" nối ổ thứ ba; "Ngày 20" nối ổ thứ tư; "Ngày 22" nối ổ thứ sáu ("Ngày 21" đã nối ổ thứ năm làm mẫu).
Sai lầm thường gặp.Nhầm chiều đếm — thấy "thứ sáu" đứng sau "thứ năm" trên hình lại đếm LÙI thay vì đếm TIẾN, dẫn đến gán nhầm ổ thứ sáu cho gà mẹ "Ngày 20".
🚀 Mở rộng.Nếu có thêm một ổ rơm ghi "chủ nhật" thì gà mẹ mang thẻ ghi ngày nào sẽ về đúng ổ đó?
Bài 2 · Tiết 1 — Bài 2★★Trang 81— Xác định Hôm qua — Hôm nay — Ngày mai khi biết ba ngày liên tiếp
Tiết 1 — Bài 2 (trang 81). Nối thỏ với củ cà rốt thích hợp (theo mẫu). Ba chú thỏ mang thẻ ghi "Hôm qua", "Ngày mai", "Hôm nay"; ba củ cà rốt ghi "Ngày 23", "Ngày 24", "Ngày 25". Thỏ "Hôm qua" đã được nối mẫu với củ cà rốt "Ngày 23". Nối hai chú thỏ còn lại với củ cà rốt thích hợp.
Kiến thức cần nhớ
Hôm qua, hôm nay, ngày mai là ba ngày liên tiếp theo đúng thứ tự trước — giữa — sau.
Biết "hôm qua" thì "hôm nay" là ngày liền sau, "ngày mai" là ngày liền sau "hôm nay" một ngày nữa.
🧠 Phân tích tư duy
Mẫu đã cho "Hôm qua" ứng với ngày 23, mà ba ngày 23, 24, 25 liên tiếp nhau — vậy "hôm nay" là ngày liền sau ngày 23, tức là ngày 24, và "ngày mai" là ngày liền sau hôm nay, tức là ngày 25.
1Cách 1. Đếm tiến từng ngày một từ mốc mẫu
Định hướng. Từ mẫu "Hôm qua" ứng với ngày 23, đếm tiến 1 ngày để tìm "hôm nay", rồi đếm tiến thêm 1 ngày nữa để tìm "ngày mai".
Hôm qua là ngày 23 (mẫu). Hôm nay là ngày liền sau hôm qua: 23+1=24 (ngày). Ngày mai là ngày liền sau hôm nay: 24+1=25 (ngày).
Định hướng. Ba củ cà rốt ghi ba ngày liên tiếp 23, 24, 25; ngày ở giữa dãy luôn là "hôm nay", ngày nhỏ nhất là "hôm qua", ngày lớn nhất là "ngày mai".
Ba ngày liên tiếp: 23, 24, 25. Ngày nhỏ nhất 23 là Hôm qua (đúng như mẫu). Ngày ở giữa 24 là Hôm nay. Ngày lớn nhất 25 là Ngày mai.
Vậy kết quả khớp hoàn toàn với Cách 1.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên dùng Cách 2 (tìm ngay ngày ở giữa) vì nhìn được đáp án cả ba thẻ cùng lúc, không cần cộng từng bước.
Đáp số.Thỏ "Hôm nay" nối với củ cà rốt "Ngày 24"; thỏ "Ngày mai" nối với củ cà rốt "Ngày 25" (thỏ "Hôm qua" đã nối với "Ngày 23" làm mẫu).
Sai lầm thường gặp.Nhầm "ngày mai" với "hôm nay" do không để ý thứ tự xuất hiện của các thẻ trong tranh (thẻ "Ngày mai" đứng trước thẻ "Hôm nay" trên hình) — phải dựa vào SỐ NGÀY để xác định đúng, không dựa vào vị trí đứng trong tranh.
🚀 Mở rộng.Nếu đổi mẫu thành "Hôm qua" ứng với ngày 30 thì "hôm nay" và "ngày mai" ứng với ngày nào?
Bài 3 · Tiết 1 — Bài 3★Trang 82— Xác định thứ của các ngày liên tiếp khi biết thứ của một ngày
Tiết 1 — Bài 3 (trang 82). Bạn Mai xé ba tờ lịch liền nhau và xếp theo thứ tự từ trái sang phải: tờ thứ nhất ghi "Tháng 5 — 19 — Thứ bảy"; tờ thứ hai ghi "Tháng 5 — 20" (chưa ghi thứ); tờ thứ ba ghi "Tháng 5 — 21" (chưa ghi thứ). Viết tiếp vào chỗ chấm cho thích hợp.
Kiến thức cần nhớ
Ba tờ lịch liền nhau ứng với ba ngày liên tiếp trong tháng.
Thứ tự các thứ trong tuần lặp lại theo vòng: …, thứ sáu, thứ bảy, chủ nhật, thứ hai, …
🧠 Phân tích tư duy
Ba tờ lịch liền nhau ứng với ba ngày liên tiếp (19, 20, 21), đã biết ngày 19 là thứ bảy — chỉ cần đếm tiếp từng ngày một theo đúng thứ tự các thứ trong tuần để điền thứ cho tờ 20 và tờ 21.
1Cách 1. Đếm tiếp thứ từ ngày đã biết
Định hướng. Xuất phát từ ngày 19 là thứ bảy, đếm tiếp thứ liền sau cho ngày 20, rồi đếm tiếp thứ liền sau nữa cho ngày 21.
Ngày 19 là thứ bảy (đã biết). Ngày 20 là ngày liền sau ngày 19: thứ liền sau thứ bảy là chủ nhật. Ngày 21 là ngày liền sau ngày 20: thứ liền sau chủ nhật là thứ hai.
Vậy ngày 20 là chủ nhật, ngày 21 là thứ hai.
2Cách 2. Liệt kê song song hai dãy ngày và thứ
Định hướng. Viết hai dãy song song: dãy ngày (19, 20, 21) và dãy thứ bắt đầu từ thứ bảy, rồi ghép từng cặp một.
Dãy ngày: 19, 20, 21. Dãy thứ bắt đầu từ thứ bảy: thứ bảy, chủ nhật, thứ hai. Ghép cặp: 19–thứ bảy, 20–chủ nhật, 21–thứ hai.
Vậy kết quả khớp hoàn toàn với Cách 1.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên dùng Cách 1 vì chỉ cần nhớ đúng một vòng thứ tự các thứ trong tuần rồi đếm tiếp, không cần viết ra cả hai dãy.
Đáp số.Ngày 20 là chủ nhật; ngày 21 là thứ hai.
Sai lầm thường gặp.Quên rằng sau "chủ nhật" quay lại "thứ hai" (không phải "thứ tám"), khiến việc đếm tiếp bị sai thứ tự vòng tuần.
🚀 Mở rộng.Nếu tờ lịch thứ tư (ngày 22) được xé tiếp thì đó là thứ mấy?
Bài 4 · Tiết 1 — Bài 4★★Trang 82— Đếm số tờ lịch đã xé giữa hai mốc ngày và xác định thứ của một ngày cho trước
Tiết 1 — Bài 4 (trang 82). Viết tiếp vào chỗ chấm cho thích hợp. Rô-bốt đang cầm tờ lịch ghi "Tháng 5 — 9 — Thứ hai"; sau khi xé thêm vài tờ nữa thì tờ lịch hiện ra trên cùng là "Tháng 5 — 13" (chưa ghi thứ). a) Rô-bốt đã xé đi ............... tờ lịch. b) Ngày 13 là thứ ................
Kiến thức cần nhớ
Mỗi lần xé một tờ lịch là chuyển sang ngày kế tiếp.
Số tờ đã xé từ ngày a đến khi lộ ra ngày b (b lớn hơn a) bằng b−a.
🧠 Phân tích tư duy
Từ ngày 9 (đang treo) đến khi lộ ra ngày 13, các tờ mang số 9, 10, 11, 12 đã bị xé rời (còn tờ 13 là tờ hiện tại, chưa xé) — số tờ đã xé bằng hiệu 13−9; thứ của ngày 13 tìm bằng cách đếm tiếp từ thứ hai (ngày 9) thêm đúng số ngày đó.
1Cách 1. Đếm trực tiếp từng tờ đã xé
Định hướng. Liệt kê lần lượt từng tờ lịch bị xé đi kể từ ngày 9 (không tính tờ 9 đang xé và tờ 13 chưa xé) cho đến khi lộ ra ngày 13.
a) Các tờ lịch bị xé lần lượt là: ngày 9, 10, 11, 12 — có tất cả 4 tờ. b) Đếm tiếp thứ từ thứ hai (ngày 9): ngày 10 là thứ ba, ngày 11 là thứ tư, ngày 12 là thứ năm, ngày 13 là thứ sáu.
Vậy a) Rô-bốt đã xé đi 4 tờ lịch; b) ngày 13 là thứ sáu.
2Cách 2. Lấy hiệu hai số ngày
Định hướng. Số tờ lịch đã xé bằng đúng hiệu giữa ngày hiện ra và ngày ban đầu; thứ của ngày 13 tìm bằng cách đếm tiếp đúng số ngày đó kể từ thứ hai.
a) Số tờ lịch đã xé là: 13−9=4 (tờ). b) Từ thứ hai đếm tiếp 4 ngày: thứ hai → thứ ba → thứ tư → thứ năm → thứ sáu.
Vậy kết quả khớp hoàn toàn với Cách 1: 4 tờ lịch và ngày 13 là thứ sáu.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên dùng Cách 2 (lấy hiệu 13−9) vì tính rất nhanh, không cần liệt kê từng tờ một.
Đáp số.a) Rô-bốt đã xé đi 4 tờ lịch. b) Ngày 13 là thứ sáu.
Sai lầm thường gặp.Đếm nhầm luôn cả tờ 9 hoặc tờ 13 vào số tờ đã xé, dẫn đến kết quả thành 5 tờ — phải nhớ tờ 9 là tờ đang xé (chưa tính xong) và tờ 13 là tờ còn nguyên, chưa xé.
🚀 Mở rộng.Nếu Rô-bốt xé tiếp đến khi lộ ra tờ lịch ghi ngày 20 thì lúc đó Rô-bốt đã xé thêm bao nhiêu tờ nữa kể từ ngày 13?
Bài 5 · Tiết 2 — Bài 1★★Trang 83— Đọc giờ đúng trên đồng hồ qua một câu chuyện tranh nhiều thời điểm
Tiết 2 — Bài 1 (trang 83). Cóc kiện Trời. Quan sát tranh rồi viết tiếp vào chỗ chấm cho thích hợp. Bốn bức tranh kể chuyện Cóc rủ Cua cùng đi kiện Trời, dọc đường gặp thêm Cọp, đàn Ong, Gấu, Cáo, mỗi bức có một đồng hồ chỉ giờ đúng: tranh 1 — Cóc gặp Cua bên đầm, đồng hồ chỉ 8 giờ; tranh 2 — Cóc và Cua gặp Cọp trong rừng, đồng hồ chỉ 9 giờ; tranh 3 — cả đoàn gặp thêm đàn Ong và Cáo, đồng hồ chỉ 10 giờ; tranh 4 — cả đoàn lên đến Cổng Trời, đồng hồ chỉ 12 giờ. a) Cóc gặp cua lúc ...... giờ. b) Lúc 9 giờ, cóc và cua gặp ……… c) Cóc gặp đàn ong lúc ....... giờ. d) Cóc, cua, hổ, cáo và đàn ong lên đến cổng Trời lúc ...... giờ.
Kiến thức cần nhớ
Đồng hồ chỉ giờ đúng khi kim dài chỉ vào đúng số 12.
Kim ngắn chỉ đúng vào số nào thì đó là giờ đúng của đồng hồ.
🧠 Phân tích tư duy
Mỗi bức tranh có một đồng hồ chỉ giờ đúng (kim dài luôn chỉ số 12) — chỉ cần đọc đúng số mà kim ngắn chỉ vào ở bức tranh ứng với đúng thời điểm câu hỏi nhắc tới.
1Cách 1. Đọc trực tiếp kim ngắn trên từng đồng hồ
Định hướng. Ở mỗi bức tranh, nhìn kim dài chỉ đúng 12 rồi đọc số mà kim ngắn đang chỉ đúng vào.
a) Tranh Cóc gặp Cua: kim ngắn chỉ đúng số 8 — đó là 8 giờ. b) Tranh Cóc, Cua gặp Cọp: kim ngắn chỉ đúng số 9 (đề đã cho biết trước) — Cóc và cua gặp cọp. c) Tranh gặp đàn ong: kim ngắn chỉ đúng số 10 — đó là 10 giờ. d) Tranh lên đến Cổng Trời: kim ngắn chỉ đúng số 12 — đó là 12 giờ.
Vậy a) 8 giờ; b) gặp cọp; c) 10 giờ; d) 12 giờ.
2Cách 2. Đối chiếu thứ tự thời gian tăng dần của cả bốn tranh
Định hướng. Vì câu chuyện diễn ra liên tục nên giờ ở tranh sau phải lớn hơn giờ ở tranh trước; đọc lần lượt cả bốn đồng hồ để kiểm tra tính hợp lí.
Giờ của bốn tranh theo đúng thứ tự: 8 giờ (gặp cua) → 9 giờ (gặp cọp) → 10 giờ (gặp đàn ong) → 12 giờ (lên Cổng Trời). Dãy giờ này tăng dần liên tục, đúng với diễn biến hành trình đi xa dần lên Cổng Trời.
Vậy kết quả khớp hoàn toàn với Cách 1.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên dùng Cách 1 vì chỉ cần đọc riêng từng đồng hồ ứng với câu hỏi, không phải đọc hết cả bốn đồng hồ.
Đáp số.a) 8 giờ. b) Cọp. c) 10 giờ. d) 12 giờ.
Sai lầm thường gặp.Đọc nhầm kim ngắn đang ở giữa hai số (ví dụ đọc số 10 thành số 11) do không nhìn kỹ — phải xác định đúng số mà kim ngắn chỉ THẲNG vào, không phải số gần nhất.
🚀 Mở rộng.Nếu đoàn đi tiếp và gặp thêm Gấu lúc 11 giờ thì bức tranh đó phải xếp ở vị trí nào trong bốn bức tranh trên (trước hay sau tranh gặp đàn ong)?
Bài 6 · Tiết 2 — Bài 2★★Trang 84— Đọc giờ đúng trên đồng hồ rồi điền vào bảng số liệu
Tiết 2 — Bài 2 (trang 84). Viết giờ thích hợp vào bảng. Có ba chuyến tàu xuất phát từ Hà Nội: chuyến đi Lào Cai (đồng hồ chỉ 7 giờ), chuyến đi Thái Nguyên (đồng hồ chỉ 8 giờ), chuyến đi Hải Phòng (đồng hồ chỉ 10 giờ). Bảng cần điền: Hà Nội – Hải Phòng: ... giờ; Hà Nội – Lào Cai: ... giờ; Hà Nội – Thái Nguyên: ... giờ.
Kiến thức cần nhớ
Đọc giờ đúng trên đồng hồ: kim ngắn chỉ đúng số nào thì đó là giờ đúng.
Ghép đúng thông tin giữa hình vẽ và bảng theo tên địa danh.
🧠 Phân tích tư duy
Mỗi chuyến tàu có một đồng hồ chỉ giờ khởi hành riêng — đọc đúng giờ trên từng đồng hồ rồi điền vào đúng dòng của bảng ứng với tên ga đến.
1Cách 1. Đọc từng đồng hồ rồi điền đúng dòng trong bảng
Định hướng. Đọc giờ khởi hành trên đồng hồ của từng chuyến tàu, sau đó điền vào đúng dòng bảng ứng với tên ga đến.
Chuyến Hà Nội – Lào Cai: đồng hồ chỉ 7 giờ. Chuyến Hà Nội – Thái Nguyên: đồng hồ chỉ 8 giờ. Chuyến Hà Nội – Hải Phòng: đồng hồ chỉ 10 giờ.
Vậy Hà Nội – Hải Phòng: 10 giờ; Hà Nội – Lào Cai: 7 giờ; Hà Nội – Thái Nguyên: 8 giờ.
2Cách 2. Sắp xếp ba giờ theo thứ tự tăng dần rồi gắn tên ga
Định hướng. Sắp xếp ba giờ đọc được theo thứ tự tăng dần, rồi gắn đúng tên ga đến theo thứ tự đã đọc ở từng đồng hồ.
Ba giờ tăng dần: 7 giờ, 8 giờ, 10 giờ. Gắn tên ga theo đúng đồng hồ: 7 giờ – Lào Cai; 8 giờ – Thái Nguyên; 10 giờ – Hải Phòng.
Vậy kết quả khớp hoàn toàn với Cách 1: Hà Nội – Hải Phòng: 10 giờ; Hà Nội – Lào Cai: 7 giờ; Hà Nội – Thái Nguyên: 8 giờ.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên dùng Cách 1 vì đọc đến đâu điền luôn vào bảng đến đó, không cần sắp xếp lại.
Sai lầm thường gặp.Điền nhầm giờ theo đúng THỨ TỰ các dòng có sẵn trong bảng (dòng đầu tiên là Hải Phòng) mà quên đọc đúng đồng hồ ứng với ga Hải Phòng trong tranh — phải đối chiếu đúng tên ga, không đối chiếu theo vị trí dòng.
🚀 Mở rộng.Nếu có thêm một chuyến Hà Nội – Nam Định khởi hành lúc 9 giờ thì kim ngắn của đồng hồ chuyến đó phải chỉ đúng vào số mấy?
Bài 7 · Tiết 2 — Bài 3★Trang 84— Đọc giờ đúng trên đồng hồ tại hai thời điểm khác nhau trong một buổi đi chơi
Tiết 2 — Bài 3 (trang 84). Vào ngày nghỉ, Mai được mẹ cho đi chơi ở vườn bách thú. Quan sát tranh rồi viết số thích hợp vào chỗ chấm. Tranh 1: mẹ và Mai đứng xem chuồng hươu cao cổ, đồng hồ chỉ 8 giờ. Tranh 2: mẹ và Mai đi ra cổng "VƯỜN BÁCH THÚ" để về, đồng hồ chỉ 10 giờ. a) Bạn Mai đến chỗ hươu cao cổ lúc ……….. giờ. b) Bạn Mai rời khỏi vườn bách thú lúc ……….. giờ.
Kiến thức cần nhớ
Đồng hồ chỉ giờ đúng khi kim dài chỉ vào đúng số 12.
Kim ngắn chỉ đúng vào số nào thì đó là giờ đúng của đồng hồ.
🧠 Phân tích tư duy
Ở mỗi bức tranh có một đồng hồ chỉ giờ đúng riêng — chỉ cần đọc đúng số mà kim ngắn chỉ vào ở đúng bức tranh ứng với từng câu hỏi (lúc đến chỗ hươu, lúc rời vườn).
1Cách 1. Đọc trực tiếp kim ngắn trên từng đồng hồ
Định hướng. Ở mỗi bức tranh, nhìn kim dài chỉ đúng 12 rồi đọc số mà kim ngắn đang chỉ đúng vào.
a) Tranh Mai đến chỗ hươu cao cổ: kim ngắn chỉ đúng số 8 — đó là 8 giờ. b) Tranh Mai rời khỏi vườn bách thú: kim ngắn chỉ đúng số 10 — đó là 10 giờ.
Vậy a) 8 giờ; b) 10 giờ.
2Cách 2. So sánh hai mốc giờ để kiểm tra tính hợp lí
Định hướng. Vì Mai phải đến xem hươu TRƯỚC khi rời vườn nên giờ đến phải nhỏ hơn giờ rời; đọc lại cả hai đồng hồ để kiểm tra thứ tự này có hợp lí không.
Giờ đến chỗ hươu là 8 giờ; giờ rời vườn là 10 giờ. Vì 8 nhỏ hơn 10 nên thứ tự "đến trước, rời sau" là hợp lí, khớp với diễn biến buổi đi chơi.
Vậy kết quả khớp hoàn toàn với Cách 1: đến lúc 8 giờ, rời lúc 10 giờ.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên dùng Cách 1 vì chỉ cần đọc trực tiếp từng đồng hồ, nhanh và chắc chắn.
Đáp số.a) Bạn Mai đến chỗ hươu cao cổ lúc 8 giờ. b) Bạn Mai rời khỏi vườn bách thú lúc 10 giờ.
Sai lầm thường gặp.Đọc nhầm lẫn giờ của hai bức tranh cho nhau (ví dụ trả lời đến chỗ hươu lúc 10 giờ, rời vườn lúc 8 giờ) — phải gắn đúng đồng hồ với đúng bức tranh trước khi đọc.
🚀 Mở rộng.Nếu Mai ở vườn bách thú từ 8 giờ đến 10 giờ thì Mai đã chơi ở đó tất cả bao nhiêu giờ?