Bài 1 · Tiết 1 - Bài 1★Trang 24— Đọc số có hai chữ số qua số chục và số đơn vị
Bài 1 (trang 24). Viết số thích hợp vào chỗ chấm (theo mẫu). Mỗi bó que tính đầy có đúng 10 que (1 chục), que rời là đơn vị. a) Có 3 bó que tính và 8 que rời: ... gồm ... chục và ... đơn vị. b) Có 6 bó que tính và 5 que rời: ... gồm ... chục và ... đơn vị. c) Có 7 bó que tính và 4 que rời: ... gồm ... chục và ... đơn vị.
Kiến thức cần nhớ
Mỗi bó que tính đầy (buộc sẵn) luôn có đúng 10 que, gọi là 1 chục.
Một số có hai chữ số gồm chữ số hàng chục và chữ số hàng đơn vị.
🧠 Phân tích tư duy
Mỗi bó que tính đầy luôn đúng 1 chục (10 que), que rời bên ngoài là số đơn vị — đếm số bó rồi đếm số que rời là viết được ngay số gồm mấy chục mấy đơn vị. Bẫy là dễ đếm sót một que rời nằm lệch ở cuối hàng nếu không đếm cẩn thận.
1Cách 1. Đếm số bó rồi đếm số que rời
Định hướng. Đếm số bó que tính đầy (mỗi bó là 1 chục), rồi đếm số que rời (đơn vị), sau đó ghép lại thành số.
a) Đếm bó: có 3 bó, được 3 chục. Đếm que rời: có 8 que, được 8 đơn vị: 38 gồm 3 chục và 8 đơn vị b) Đếm bó: có 6 bó, được 6 chục. Đếm que rời: có 5 que, được 5 đơn vị: 65 gồm 6 chục và 5 đơn vị c) Đếm bó: có 7 bó, được 7 chục. Đếm que rời: có 4 que, được 4 đơn vị: 74 gồm 7 chục và 4 đơn vị
Vậy a) 38 gồm 3 chục và 8 đơn vị; b) 65 gồm 6 chục và 5 đơn vị; c) 74 gồm 7 chục và 4 đơn vị.
2Cách 2. Đếm nối tiếp từng chục rồi đếm tiếp từng đơn vị
Định hướng. Đếm nối tiếp theo từng chục: bó 1 là 10, bó 2 thêm 10 nữa là 20,... đến hết số bó, rồi đếm tiếp từng que rời.
a) Đếm theo chục: 10, 20, 30 (đủ 3 bó); đếm tiếp que rời: 31,...,38 b) Đếm theo chục: 10, 20, 30, 40, 50, 60 (đủ 6 bó); đếm tiếp que rời: 61,...,65 c) Đếm theo chục: 10,...,70 (đủ 7 bó); đếm tiếp que rời: 71,...,74
Vậy đếm nối tiếp cũng ra đúng kết quả như Cách 1: a) 38; b) 65; c) 74.
Nhận xét. Cách 1 nhanh và ít nhầm hơn khi số bó nhiều, vì không phải đếm liền một mạch dài từ đầu.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1: chỉ đếm số bó và số que rời rồi ghép lại thành số, nhanh và khó nhầm hơn đếm nối tiếp.
Đáp số.a) 38 gồm 3 chục và 8 đơn vị. b) 65 gồm 6 chục và 5 đơn vị. c) 74 gồm 7 chục và 4 đơn vị.
Sai lầm thường gặp.Đếm thiếu một que rời ở cuối hàng (que nằm lệch, dễ bị bỏ sót) nên tưởng câu b) chỉ có 4 đơn vị — phải đếm lại đủ cả 5 que rời mới ra đúng 65.
🚀 Mở rộng.Nếu bó que tính thứ 7 ở câu c) bị tuột dây và rời hết ra thành que lẻ thì số que rời lúc đó là bao nhiêu?
Bài 2 · Tiết 1 - Bài 2★Trang 24— Chuyển đổi hai chiều giữa cách đọc số và chữ số
Bài 2 (trang 24). Viết vào chỗ chấm (theo mẫu). a) Sáu mươi mốt : 61 (mẫu). Bốn mươi lăm: ... Bảy mươi tư: ... Tám mươi chín: ... b) 53 : Năm mươi ba (mẫu). 65: ... 37: ... 94: ...
Kiến thức cần nhớ
Đọc số có hai chữ số: đọc hàng chục trước, hàng đơn vị sau. Số tận cùng là 5 đọc "lăm" (trừ 15); số tận cùng là 1 (từ 21 trở lên) đọc "mốt".
🧠 Phân tích tư duy
Câu a) đổi từ CHỮ sang SỐ, câu b) đổi ngược lại từ SỐ sang CHỮ — cùng một kiến thức nhưng làm hai chiều nên phải luôn xác định rõ đang ở hàng chục hay hàng đơn vị. Bẫy hay gặp nhất là số có tận cùng 5 phải đọc là "lăm" (không đọc "năm"), số có tận cùng 1 (từ 21 trở lên) đọc là "mốt".
1Cách 1. Tách theo hàng chục — hàng đơn vị
Định hướng. Đổi từ chữ sang số: nghe từ chỉ hàng chục rồi hàng đơn vị. Đổi từ số sang chữ: đọc chữ số hàng chục trước, hàng đơn vị sau, chú ý các số đọc đặc biệt.
a) Bốn mươi lăm: 4 chục, 5 đơn vị (đọc lăm) — là 45 Bảy mươi tư: 7 chục, 4 đơn vị — là 74 Tám mươi chín: 8 chục, 9 đơn vị — là 89 b) 65: 6 chục, 5 đơn vị (đọc lăm) — Sáu mươi lăm 37: 3 chục, 7 đơn vị — Ba mươi bảy 94: 9 chục, 4 đơn vị — Chín mươi tư
Vậy a) 45, 74, 89; b) Sáu mươi lăm, Ba mươi bảy, Chín mươi tư.
2Cách 2. Kiểm lại bằng cách đọc to số vừa viết
Định hướng. Sau khi viết xong số (hoặc chữ), đọc to lại kết quả để kiểm tra có đúng khớp với đề bài hay không — nếu đọc ra khác đề thì phải sửa lại.
Viết 45, đọc lại: "bốn mươi lăm" — khớp với đề "Bốn mươi lăm" Viết 74, đọc lại: "bảy mươi tư" — khớp với đề Viết 89, đọc lại: "tám mươi chín" — khớp với đề Viết "Sáu mươi lăm", đọc số 65 lại đúng "sáu mươi lăm" — khớp Viết "Ba mươi bảy", đọc số 37 lại đúng "ba mươi bảy" — khớp Viết "Chín mươi tư", đọc số 94 lại đúng "chín mươi tư" — khớp
Vậy đọc lại kiểm tra cũng xác nhận đúng kết quả như Cách 1.
Nhận xét. Cách 2 không phải một cách làm mới mà là bước kiểm tra lại Cách 1, giúp tránh lỗi đọc số đặc biệt (lăm, tư, mốt).
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1 rồi luôn đọc to lại kết quả (Cách 2) để tự kiểm tra — tốn thêm vài giây nhưng tránh được lỗi đọc số đặc biệt.
Sai lầm thường gặp.Viết "Bốn mươi lăm" thành số 405 (viết cả chữ "mươi" thành số 0) — phải nhớ số có hai chữ số chỉ gồm đúng hai chữ số: hàng chục và hàng đơn vị, không thêm số 0 ở giữa.
🚀 Mở rộng.Nếu đổi 74 thành 71 thì cách đọc sẽ khác gì so với "Bảy mươi tư" — vì sao 71 không đọc là "Bảy mươi một" theo cùng khuôn với 21 là "hai mươi mốt"?
Bài 3 · Tiết 1 - Bài 3★★Trang 25— Nhận dạng hình để ghép đúng số theo mẫu
Bài 3 (trang 25). Viết số thích hợp vào các mảnh ghép (theo mẫu). Một hình vuông được chia thành 7 mảnh ghi sẵn số: 2, 24, 15, 46, 1, 10, 37. Xếp lại 7 mảnh đó theo một cách khác sẽ được hình con thiên nga; mảnh nhỏ hình mỏ đã ghi sẵn số 2 làm mẫu, em viết số thích hợp cho 6 mảnh còn lại của hình con thiên nga.
Kiến thức cần nhớ
Khi cắt một hình rồi ghép lại thành hình khác (kiểu xếp hình tangram), mỗi mảnh chỉ xoay hoặc lật vị trí chứ không đổi hình dạng hay độ lớn.
Bài 4 · Tiết 1 - Bài 4★Trang 25— Nối cách đọc số với chữ số tương ứng
Bài 4 (trang 25). Nối (theo mẫu). Sáu con cá ghi cách đọc số bằng chữ, sáu chú chim cánh cụt ghi chữ số; con cá "Ba mươi bảy" đã nối mẫu với chim cánh cụt ghi 37. Em nối các con cá còn lại với đúng chú chim cánh cụt ghi số của nó: Năm mươi ba, Tám mươi tám, Chín mươi mốt, Sáu mươi tư, Bảy mươi lăm.
Kiến thức cần nhớ
Đọc số có hai chữ số: đọc hàng chục trước (kèm "mươi"), rồi đến hàng đơn vị.
Bài 5 · Tiết 1 - Bài 5★★Trang 25— Đếm số ô vuông rồi so sánh để tô màu đúng yêu cầu
Bài 5 (trang 25). Tô màu đỏ vào hình có số ô vuông nhiều nhất, màu xanh vào hai hình có số ô vuông bằng nhau, màu vàng vào hình có số ô vuông ít nhất. Có bốn hình 1, 2, 3, 4 ghép từ các ô vuông nhỏ bằng nhau, vẽ trên nền lưới.
Kiến thức cần nhớ
Đếm số ô vuông trong hình ghép bằng cách đếm theo từng hàng rồi cộng dồn.
So sánh nhiều số để tìm số lớn nhất, số bé nhất, và các số bằng nhau.
Bài 6 · Tiết 2 - Bài 1★★Trang 26— Tìm số còn thiếu trong dãy số cách đều (điền tiếp 3 số)
Bài 1 (trang 26). Viết số thích hợp vào ô trống. Bốn dãy số được vẽ trong bốn kiểu hình khác nhau, mỗi dãy còn 3 ô trống: a) (hình thoi) 12, 14, 16, ?, ?, ? b) (hình tròn) 21, 23, ?, 27, ?, ? c) (hình vuông) 50, 55, 60, ?, ?, ? d) (hình tam giác) 40, 50, ?, 70, ?, ?
Kiến thức cần nhớ
Dãy số cách đều: hiệu của hai số liền nhau trong dãy luôn bằng nhau; điền số còn thiếu bằng cách cộng thêm đúng khoảng cách đó vào số liền trước.
Bài 8 · Tiết 2 - Bài 3★Trang 26— Tìm số lớn nhất, số bé nhất trong bốn số có hai chữ số
Bài 3 (trang 26). a) Tô màu xanh vào gấu bông có số lớn nhất trong nhóm bốn chú gấu ghi số 28, 57, 79, 51. b) Tô màu vàng vào gấu bông có số bé nhất trong nhóm bốn chú gấu khác ghi số 73, 69, 90, 75.
Kiến thức cần nhớ
So sánh nhiều số có hai chữ số bằng cách so hàng chục trước, hàng đơn vị sau, để tìm số lớn nhất hoặc bé nhất.
Bài 9 · Tiết 2 - Bài 4★Trang 27— Sắp xếp và nối các số theo thứ tự tăng dần trong phạm vi 30
Bài 4 (trang 27). Nối các số theo thứ tự từ bé đến lớn rồi tô màu hình vừa vẽ được. Trên giấy có 30 chấm nhỏ đánh số từ 1 đến 30 nằm rải rác không theo hàng lối; nối lần lượt 1 → 2 → 3 → ... → 30 sẽ hiện ra hình một đồ vật quen thuộc, sau đó tô màu cho đẹp.
Kiến thức cần nhớ
Thứ tự các số tự nhiên từ 1 đến 30: số liền sau luôn hơn số liền trước đúng 1 đơn vị.
Bài 10 · Tiết 2 - Bài 5★★Trang 27— Lập số có hai chữ số từ 3 thẻ rồi tìm số lớn nhất, bé nhất
Bài 5 (trang 27). Viết tiếp vào chỗ chấm cho thích hợp. Cho ba tấm thẻ: 5, 6, 8. Ghép hai trong ba tấm thẻ trên được: - Các số là: ... - Số bé nhất là: ... - Số lớn nhất là: ...
Kiến thức cần nhớ
Một số có hai chữ số gồm chữ số hàng chục (đứng trước) và chữ số hàng đơn vị (đứng sau); đổi vị trí hai chữ số được một số khác.
Muốn tìm số lớn nhất, bé nhất trong nhiều số, so sánh hàng chục trước, hàng đơn vị sau.
