Bài 1 · Bài 1 (trang 37 VBT)★★Trang 37— Đo độ dài bằng thước kẻ cm rồi so sánh nhiều số đo, tìm vật dài nhất và vật dài hơn một mốc cho trước
Bài 1 (trang 37 VBT). a) Đo độ dài bàn chải đánh răng, điều khiển, tua vít bằng thước kẻ có vạch cm. Đồ vật nào dài nhất? b) Đo độ dài ba bút chì A, B, C bằng thước kẻ có vạch cm. Bút chì nào dài hơn 8 cm?
Kiến thức cần nhớ
Đo độ dài bằng thước kẻ: đặt vạch 0 sát một đầu vật, đọc số ở vạch trùng đầu kia.
"Dài hơn" một mốc nghĩa là số đo phải lớn hơn mốc đó; bằng đúng mốc thì không tính.
🧠 Phân tích tư duy
Bài gồm hai câu hỏi khác nhau trên cùng kĩ năng đo: câu a) tìm vật LỚN NHẤT trong ba số đo, câu b) tìm vật LỚN HƠN một mốc cho trước (8 cm). Phải đo đủ hết rồi mới so sánh, và chú ý bút chì đúng bằng 8 cm thì không được tính là "dài hơn".
1Cách 1. Đặt thước có vạch cm sát một đầu mỗi vật rồi đọc số đo
Định hướng. Với mỗi vật, đặt vạch số 0 của thước sát một đầu, đọc số ở vạch trùng với đầu kia — làm lần lượt cho cả ba đồ vật ở câu a) và cả ba bút chì ở câu b).
Bàn chải đánh răng dài 7 cm, điều khiển dài 3 cm, tua vít dài 9 cm: so sánh 3 cm <7 cm <9 cm nên tua vít dài nhất Bút chì A dài 10 cm, bút chì B dài 8 cm, bút chì C dài 12 cm So từng số đo với mốc 8 cm: 10 cm >8 cm (dài hơn); 8 cm bằng 8 cm (không phải dài hơn); 12 cm >8 cm (dài hơn)
Vậy a) tua vít dài nhất (9 cm); b) bút chì A và bút chì C dài hơn 8 cm.
2Cách 2. So sánh trực tiếp từng đôi một / dùng đường mốc 8 cm trên hình
Định hướng. Câu a) so lần lượt từng đôi một để tìm số lớn nhất; câu b) kẻ một đường mốc đúng vạch 8 cm rồi xem bút chì nào vượt qua đường đó.
So bàn chải (7 cm) với điều khiển (3 cm): bàn chải lớn hơn; so tiếp bàn chải (7 cm) với tua vít (9 cm): tua vít lớn hơn — vậy tua vít dài nhất Kẻ đường mốc qua vạch 8 cm: đầu tẩy bút chì A (ở vạch 10) và bút chì C (ở vạch 12) đều vượt qua đường mốc Đầu tẩy bút chì B dừng đúng tại đường mốc (vạch 8), không vượt qua nên không tính là "dài hơn"
Vậy hai cách đều cho cùng kết quả: tua vít dài nhất; bút chì A và C dài hơn 8 cm, bút chì B thì không.
Nhận xét. Cách 1 rõ ràng từng số đo cụ thể; Cách 2 trực quan trên hình, giúp thấy ngay bút nào "vượt mốc" mà không cần nhớ số.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên dùng Cách 1 (đọc số đo rồi so sánh bằng số) vì rõ ràng, ít nhầm hơn so với chỉ ước lượng bằng mắt trên hình.
Đáp số.a) Bàn chải đánh răng 7 cm, điều khiển 3 cm, tua vít 9 cm — tua vít dài nhất. b) Bút chì A dài 10 cm, bút chì B dài 8 cm, bút chì C dài 12 cm — bút chì A và C dài hơn 8 cm.
Sai lầm thường gặp.Ở câu b), thấy bút chì B đo được đúng 8 cm rồi xếp luôn vào nhóm "dài hơn 8 cm" — nhầm giữa "bằng" và "dài hơn".
🚀 Mở rộng.Nếu có thêm bút chì D dài 9 cm thì bút chì D có tính là "dài hơn 8 cm" không? Vì sao?
Bài 2 · Bài 2 (trang 37 VBT)★Trang 37— Thực hành đo độ dài thật bằng gang tay theo mẫu cho sẵn (hoạt động cá nhân, không có đáp số cố định)
Bài 2 (trang 37 VBT). Thực hành đo độ dài bằng gang tay của em rồi viết số thích hợp vào chỗ chấm (theo mẫu). Mẫu: Tấm gỗ dài 5 gang tay. Cặp sách của em dài khoảng ? gang tay.
Kiến thức cần nhớ
Gang tay là đơn vị đo tự quy ước, dùng đo các vật vừa và nhỏ trong tầm tay.
Đặt các gang tay nối tiếp nhau, không hở không đè, thì đếm được mới đúng số thật.
🧠 Phân tích tư duy
Đề cho sẵn một mẫu đã đo xong (tấm gỗ 5 gang tay) để học sinh biết cách làm. Sau đó em tự đo lại đúng quy trình đó với cặp sách của chính mình, đây không phải bài có đáp số tính sẵn trong sách.
1Cách 1. Đặt gang tay nối tiếp dọc theo cặp sách rồi đếm
Định hướng. Làm giống hệt mẫu "Tấm gỗ dài 5 gang tay": đặt gang tay sát một đầu cặp sách, đếm từng gang tay nối tiếp không hở không đè cho tới hết chiều dài cặp sách.
Đặt bàn tay dang rộng (một gang tay) sát mép trái cặp sách, đánh dấu điểm cuối của gang tay đó Từ điểm vừa đánh dấu, đặt tiếp gang tay thứ hai, cứ thế nối tiếp tới hết mép phải cặp sách, mỗi lần đặt đếm thêm 1 Ghi lại đúng số gang tay đếm được vào chỗ chấm
Vậy em ghi đúng số gang tay đo được của cặp sách mình (kết quả tuỳ theo gang tay và cặp sách của từng em, không có một đáp số chung).
2Cách 2. So với mẫu "tấm gỗ dài 5 gang tay" để ước lượng trước rồi đo lại kiểm tra
Định hướng. Nhìn cặp sách, so với hình ảnh "tấm gỗ 5 gang tay" trong mẫu xem cặp sách dài hơn hay ngắn hơn tấm gỗ đó, đoán trước một số rồi đo thật lại để kiểm tra.
Cặp sách thường ngắn hơn tấm gỗ trong mẫu khá nhiều, đoán trước "chắc khoảng 2-3 gang tay" (ước lượng) Đặt gang tay thật đo theo Cách 1 để có số chính xác (thực tế) So sánh số đoán trước với số đo thật để biết mình ước lượng đã sát chưa
Vậy Cách 2 giúp em vừa luyện đoán trước (ước lượng) vừa luyện đo thật, đúng tinh thần bài "Thực hành ước lượng và đo độ dài".
Nhận xét. Cách 1 cho ngay kết quả đo để điền vào chỗ chấm; Cách 2 luyện thêm kĩ năng ước lượng trước khi đo.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên làm theo đúng thứ tự Cách 2: ước lượng bằng gang tay trước, sau đó đặt gang tay thật đo lại cặp sách để kiểm tra, đúng tinh thần "ước lượng rồi mới đo" của bài học.
Đáp số.Không có đáp số cố định — kết quả tuỳ theo độ dài gang tay và kích thước cặp sách của từng em. Ví dụ tham khảo (chỉ mang tính minh hoạ): cặp sách có thể dài khoảng 2-3 gang tay.
Sai lầm thường gặp.Đặt gang tay để hở khoảng trống hoặc đè chồng lên gang tay trước, khiến số đếm được sai lệch so với chiều dài thật của cặp sách.
🚀 Mở rộng.Nếu gang tay của em ngắn hơn gang tay của bạn, ai đo cặp sách ra số gang tay nhiều hơn? Vì sao?
Bài 3 · Bài 3 (trang 38 VBT)★Trang 38— Thực hành đo độ dài thật bằng thước kẻ theo mẫu cho sẵn (hoạt động cá nhân, không có đáp số cố định)
Bài 3 (trang 38 VBT). Thực hành đo độ dài bằng thước kẻ rồi viết số thích hợp vào chỗ chấm (theo mẫu). Mẫu: Bàn dài bằng 5 cái thước kẻ. Bàn học của em dài khoảng ? cái thước kẻ.
Kiến thức cần nhớ
Có thể dùng chính đồ vật quen thuộc (thước kẻ) làm đơn vị đo tự quy ước cho vật lớn hơn nó.
Đặt các thước kẻ nối tiếp nhau, không hở không đè, thì đếm được mới đúng số thật.
🧠 Phân tích tư duy
Khác với Bài 2 dùng gang tay (đơn vị cơ thể), bài này dùng chính cái thước kẻ của em làm đơn vị đo. Vẫn theo đúng cách đặt nối tiếp không hở không đè như mẫu đã làm với bàn 5 cái thước kẻ.
1Cách 1. Đặt thước kẻ nối tiếp dọc theo bàn học rồi đếm
Định hướng. Làm giống mẫu "Bàn dài bằng 5 cái thước kẻ": đặt một cái thước kẻ sát một đầu bàn, đánh dấu điểm cuối thước, rồi đặt tiếp cái thước kẻ khác nối ngay chỗ vừa đánh dấu, đếm số lần đặt cho tới hết chiều dài bàn.
Đặt thước kẻ đầu tiên sát mép trái mặt bàn, đánh dấu điểm cuối thước Đặt tiếp thước kẻ thứ hai nối ngay từ điểm đánh dấu, cứ thế nối tiếp cho tới mép phải mặt bàn, mỗi lần đặt đếm thêm 1 Ghi lại đúng số cái thước kẻ đếm được vào chỗ chấm
Vậy em ghi đúng số cái thước kẻ đo được của bàn học mình (kết quả tuỳ theo cỡ thước kẻ và bàn học của từng em).
2Cách 2. So với mẫu "bàn dài bằng 5 cái thước kẻ" để ước lượng trước rồi đo lại kiểm tra
Định hướng. Nhìn bàn học của mình, so với hình ảnh "bàn 5 cái thước kẻ" trong mẫu xem bàn của em dài hơn hay ngắn hơn, đoán trước một số rồi đo thật lại để kiểm tra.
Nhìn bàn học, so với mẫu, đoán trước "chắc cũng khoảng 4-5 cái thước kẻ" (ước lượng) Đặt thước kẻ thật đo theo Cách 1 để có số chính xác (thực tế) So sánh số đoán trước với số đo thật để biết mình ước lượng đã sát chưa
Vậy Cách 2 giúp em luyện cả ước lượng lẫn đo thật, đúng tinh thần bài học.
Nhận xét. Cách 1 cho ngay kết quả đo để điền vào chỗ chấm; Cách 2 luyện thêm kĩ năng ước lượng trước khi đo.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên làm theo đúng thứ tự Cách 2: đoán trước số thước kẻ dựa vào mẫu "bàn 5 cái thước kẻ", rồi mới đặt thước kẻ thật nối tiếp để đếm lại cho chính xác.
Đáp số.Không có đáp số cố định — kết quả tuỳ theo cỡ thước kẻ và kích thước bàn học của từng em. Ví dụ tham khảo (chỉ mang tính minh hoạ): bàn học có thể dài khoảng 4-5 cái thước kẻ.
Sai lầm thường gặp.Đặt thước kẻ xiên lệch không thẳng theo mép bàn, hoặc để hở/đè lên thước trước, khiến số đếm được sai lệch so với chiều dài thật của bàn.
🚀 Mở rộng.Nếu dùng một cái thước kẻ dài hơn để đo lại cùng cái bàn đó thì số thước kẻ đếm được sẽ nhiều hơn hay ít hơn? Vì sao?
Bài 4 · Bài 4 (trang 38 VBT)★Trang 38— Thực hành đo độ dài thật bằng bước chân theo mẫu cho sẵn (hoạt động cá nhân, không có đáp số cố định)
Bài 4 (trang 38 VBT). Thực hành đo độ dài bằng bước chân của em rồi viết số thích hợp vào chỗ chấm (theo mẫu). Mẫu: Bức tường dài khoảng 9 bước chân.
Kiến thức cần nhớ
Bước chân là đơn vị đo tự quy ước, phù hợp đo khoảng cách dài như bức tường, sân trường.
Bước chân của mỗi người dài ngắn khác nhau nên cùng một bức tường có thể đếm ra số bước khác nhau.
🧠 Phân tích tư duy
Bài dùng bước chân, đơn vị đo tự quy ước dùng cho khoảng cách dài như bức tường, khác với gang tay (Bài 2) hay thước kẻ (Bài 3) dùng cho vật ngắn hơn. Vẫn giữ nguyên tắc bước nối tiếp không hở không đè như mẫu.
1Cách 1. Bước từng bước nối tiếp dọc theo bức tường lớp em rồi đếm
Định hướng. Làm giống mẫu "Bức tường dài khoảng 9 bước chân": đứng sát một đầu bức tường lớp mình, bước từng bước nối tiếp (gót chân sau chạm sát mũi chân trước), đếm số bước cho tới hết bức tường.
Đứng sát một đầu bức tường lớp học, đặt bàn chân đầu tiên làm mốc bắt đầu Bước tiếp từng bước, gót chân sau luôn chạm sát mũi chân trước (không hở không đè), mỗi bước đếm thêm 1 Bước cho tới khi chạm đầu kia của bức tường, ghi lại đúng số bước đếm được vào chỗ chấm
Vậy em ghi đúng số bước chân đo được của bức tường lớp mình (kết quả tuỳ theo bước chân của từng em và kích thước lớp học).
2Cách 2. So với mẫu "bức tường mẫu khoảng 9 bước chân" để ước lượng trước rồi đo lại kiểm tra
Định hướng. So bức tường lớp mình với bức tường mẫu (khoảng 9 bước chân) xem dài hơn hay ngắn hơn, đoán trước một số rồi bước thật lại để kiểm tra.
Nhìn bức tường lớp mình, so với mẫu 9 bước chân, đoán trước "chắc cũng gần bằng, khoảng 8-10 bước" (ước lượng) Bước chân thật đo theo Cách 1 để có số chính xác (thực tế) So sánh số đoán trước với số đo thật để biết mình ước lượng đã sát chưa
Vậy Cách 2 giúp em luyện cả ước lượng lẫn đo thật, đúng tinh thần bài học "Thực hành ước lượng và đo độ dài".
Nhận xét. Cách 1 cho ngay kết quả đo để điền vào chỗ chấm; Cách 2 luyện thêm kĩ năng ước lượng trước khi đo, đúng thứ tự mà tên bài học yêu cầu.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Nên làm theo đúng thứ tự Cách 2: đoán trước số bước chân dựa vào mẫu "bức tường khoảng 9 bước chân", rồi mới bước thật nối tiếp để đếm lại cho chính xác.
Đáp số.Không có đáp số cố định — kết quả tuỳ theo bước chân của từng em và kích thước bức tường lớp học. Ví dụ tham khảo (chỉ mang tính minh hoạ): bức tường lớp có thể dài khoảng 8-10 bước chân, gần bằng mẫu 9 bước chân.
Sai lầm thường gặp.Bước chân không đều nhau (bước dài bước ngắn xen kẽ) hoặc để hở/giẫm đè giữa hai bước liên tiếp, khiến số bước đếm được sai lệch nhiều so với chiều dài thật.
🚀 Mở rộng.Nếu bạn có bước chân dài hơn em đo lại cùng bức tường đó, bạn sẽ đếm ra số bước nhiều hơn hay ít hơn em? Vì sao?
