Chủ đề 10. Ôn tập cuối năm

Bài 41. Ôn tập chung

Vở bài tập Toán 1 — Kết nối tri thức, tập 2 · 7 bài tập, mỗi câu ít nhất 2 cách giải.

Bài 1 · Bài 1★★Trang 105— Đọc, viết số có hai chữ số và so sánh, sắp xếp số theo thứ tự từ lớn đến bé
Bài 1 (trang 105). a) Nối (theo mẫu): nối mỗi số viết bằng chữ (Bốn mươi lăm, Sáu mươi sáu, Tám mươi tư, Chín mươi mốt) với số viết bằng chữ số tương ứng, rồi nối tiếp với đúng phép cộng có kết quả bằng số đó, chọn trong bốn phép tính ; ; ; . b) Viết các số , , , theo thứ tự từ lớn đến bé.
Bốn mươi lămSáu mươi sáuTám mươi tưChín mươi mốt6645918460 + 690 + 140 + 580 + 4
Kiến thức cần nhớ
  • Đọc số có hai chữ số: 'X mươi Y' là hàng chục X, hàng đơn vị Y.
  • So sánh số có hai chữ số: số nào có hàng chục lớn hơn thì lớn hơn; hàng chục bằng nhau thì so hàng đơn vị.
🧠 Phân tích tư duy
Phần a) phải nối qua HAI bước: từ số viết bằng chữ tìm ra đúng số viết bằng chữ số, rồi từ số đó tìm đúng phép cộng có kết quả bằng nó — không được nối tắt qua một bước. Phần b) phải so sánh cả bốn số cùng lúc và sắp xếp theo chiều từ LỚN đến BÉ (ngược với bài sắp xếp ở SGK), dễ nhầm chiều nếu đọc vội.
1Cách 1. Tính trực tiếp rồi so khớp

Định hướng. Đọc từng số viết bằng chữ để đổi ra chữ số, rồi tính bốn phép cộng để tìm đúng phép tính có kết quả trùng với số đó.

Bốn mươi lăm ; Sáu mươi sáu ; Tám mươi tư ; Chín mươi mốt
; ; ;
So sánh hàng chục của bốn số 52, 74, 57, 80: 80 có hàng chục lớn nhất, sau đó đến 74, rồi 57, cuối cùng 52 có hàng chục bé nhất
Hình nối/đường đi đầy đủ (đáp án):
Bốn số viết bằng chữ cần nối với số viết bằng chữ số rồi nối tiếp với phép cộng đúng — đã nối đáp án

Vậy a) Bốn mươi lăm—45—; Sáu mươi sáu—66—; Tám mươi tư—84—; Chín mươi mốt—91—. b) thứ tự từ lớn đến bé là ; ; ; .

2Cách 2. Tách hàng chục — hàng đơn vị và dùng bảng các số từ 1 đến 100

Định hướng. Tách mỗi số thành hàng chục và hàng đơn vị để đổi số viết bằng chữ ra chữ số nhanh hơn, và xếp bốn số lên bảng các số từ 1 đến 100 rồi đọc ngược từ phải sang trái để có thứ tự từ lớn đến bé.

Bốn mươi lăm: 4 chục 5 đơn vị ; Sáu mươi sáu: 6 chục 6 đơn vị ; Tám mươi tư: 8 chục 4 đơn vị ; Chín mươi mốt: 9 chục 1 đơn vị
Trên bảng các số từ 1 đến 100, hàng chứa 52, 57 nằm trên hàng chứa 74, 80; trong cùng một hàng số đứng sau lớn hơn số đứng trước
Đọc từ số lớn nhất trở về: , , ,

Nhận xét. Cách 2 tận dụng lại bảng các số từ 1 đến 100 đã học ở Bài 23, cho kết quả giống hệt Cách 1.

Vậy a) như Cách 1. b) thứ tự từ lớn đến bé là ; ; ; .

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Nên dùng Cách 1: tính trực tiếp bốn phép cộng rồi so từng cặp số là chắc chắn và ít nhầm lẫn nhất.
Đáp số. a) Bốn mươi lăm—45—; Sáu mươi sáu—66—; Tám mươi tư—84—; Chín mươi mốt—91—. b) ; ; ; .
Sai lầm thường gặp. Có bạn đọc 'Chín mươi mốt' rồi viết nhầm thành 19 (đảo ngược thứ tự chục và đơn vị); phần b) có bạn nhớ nhầm sang chiều 'từ bé đến lớn' như bài trước nên xếp thành 52, 57, 74, 80 — ngược hẳn với yêu cầu 'từ lớn đến bé' của đề này.
🚀 Mở rộng. Nếu thêm số 'Năm mươi chín' vào nhóm bốn số cần sắp xếp, số đó sẽ đứng ở vị trí nào trong dãy vừa tìm được?
Bài 2 · Bài 2★Trang 105— Đặt tính rồi tính cộng, trừ số có hai chữ số
Bài 2 (trang 105). Đặt tính rồi tính: ; ; ; .
Kiến thức cần nhớ
  • Đặt tính: viết các chữ số cùng hàng thẳng cột với nhau.
  • Cộng, trừ theo cột: tính từ hàng đơn vị (phải) sang hàng chục (trái).
🧠 Phân tích tư duy
Bốn phép tính đều là cộng hoặc trừ số có hai chữ số với số có một hoặc hai chữ số, chỉ cần đặt đúng cột chục - đơn vị rồi tính từ phải sang trái. Bẫy là đặt lệch cột khi trừ hai số có hai chữ số như , hoặc quên nhớ sang hàng chục khi cộng .
1Cách 1. Đặt tính theo cột

Định hướng. Viết các số thẳng cột theo hàng chục, hàng đơn vị rồi cộng hoặc trừ lần lượt từ phải sang trái.




Vậy ; ; ; .

2Cách 2. Tách hàng chục — hàng đơn vị để tính nhẩm

Định hướng. Tách mỗi số thành hàng chục và hàng đơn vị, cộng hoặc trừ riêng từng hàng rồi gộp lại.




Nhận xét. Kết quả tách hàng chục - hàng đơn vị khớp đúng với Cách 1.

Vậy kết quả cả bốn phép tính giống hệt Cách 1: ; ; ; .

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Nên dùng Cách 1 (đặt tính theo cột) đúng như yêu cầu đề bài, giúp trình bày rõ ràng và không nhầm hàng.
Đáp số. ; ; ; .
Sai lầm thường gặp. Có bạn đặt mà viết chữ số 1 của 16 thẳng cột đơn vị với số 2 của 52, cộng nhầm thành .
🚀 Mở rộng. Nếu đổi phép tính đầu thành (thêm một chữ số 0), kết quả sẽ khác phép tính ở đây thế nào?
Bài 3 · Bài 3★★Trang 106— Vẽ kim giờ đúng trên mặt đồng hồ và thực hành đo độ dài bằng thước
Bài 3 (trang 106). a) Vẽ thêm kim ngắn để đồng hồ chỉ đúng giờ đã cho: đồng hồ thứ nhất chỉ 4 giờ, đồng hồ thứ hai chỉ 9 giờ (kim dài của cả hai đồng hồ đã chỉ đúng vào số 12). b) Đo độ dài rồi viết số thích hợp vào chỗ chấm: Bút chì dài … cm.
a) Vẽ thêm kim ngắn cho đúng giờ123456789101112Đồng hồ 1: 4 giờ123456789101112Đồng hồ 2: 9 giờb) Đo độ dài bút chì (minh hoạ)0510Thước đo, đơn vị xăng-ti-mét (cm) — bút chì thật của em có thể dài khác
Kiến thức cần nhớ
  • Kim ngắn (kim giờ) phải vẽ NGẮN hơn và DÀY hơn kim dài (kim phút).
  • Đo độ dài: đặt một đầu vật trùng đúng vạch số 0 của thước, đọc số ở vạch mà đầu kia của vật chạm tới.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 4 · Bài 4★Trang 106— Viết phép tính và giải bài toán có lời văn bằng phép trừ
Bài 4 (trang 106). Việt có 16 viên bi, Việt cho Nam 6 viên bi. a) Viết phép tính thích hợp. b) Viết số thích hợp vào chỗ chấm: Việt còn lại … viên bi.
Kiến thức cần nhớ
  • Bài toán có 'cho', 'bớt', 'còn lại' → làm phép trừ, lấy số ban đầu trừ đi số đã cho/bớt.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 5 · Bài 5★★Trang 107— Giải bài toán có lời văn bằng phép cộng rồi so sánh với một số cho trước
Bài 5 (trang 107). Đúng ghi Đ, sai ghi S. Một lớp có 20 học sinh nữ và 18 học sinh nam đi tham quan. Hỏi một ô tô loại 40 chỗ ngồi có chở hết học sinh lớp đó không? a) Có chở hết. b) Không chở hết.
Kiến thức cần nhớ
  • Muốn biết tổng số người có vượt quá một giới hạn cho trước hay không, phải cộng đủ các nhóm rồi mới so sánh.
  • So sánh số có hai chữ số: số nào có hàng chục lớn hơn thì lớn hơn.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 6 · Bài 6★★Trang 107— Tính ngày trong tuần liên tiếp và đếm số hình tam giác trong hình ghép
Bài 6 (trang 107). Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng. a) Nếu ngày 19 tháng 5 là thứ Tư thì ngày 22 tháng 5 là: A. Thứ Sáu. B. Thứ Bảy. C. Chủ nhật. b) Hình bên có: A. 3 hình tam giác. B. 4 hình tam giác. C. 6 hình tam giác. (Hình vẽ một tam giác lớn được chia bởi hai đoạn thẳng kẻ từ đỉnh trên cùng xuống cạnh đáy thành ba tam giác nhỏ nằm liền kề nhau.)
ABC
Kiến thức cần nhớ
  • Các ngày trong tuần liên tiếp hơn kém nhau đúng 1 ngày.
  • Đếm hình phải tính cả những hình ghép từ nhiều hình nhỏ liền kề, không chỉ đếm hình nhỏ nhất.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 7 · Bài 7★★★Trang 107— Điền số vào hình sao cho tổng theo từng cạnh bằng một số cho trước (toán tư duy)
Bài 7 (trang 107). Viết mỗi số 1, 2, 3 vào một ô tròn còn trống ở ba đỉnh của tam giác, sao cho khi cộng ba số trên mỗi cạnh (hai đỉnh và một số ở giữa cạnh đã cho sẵn) đều có kết quả bằng 9. Ba số ở giữa các cạnh đã cho sẵn là 4 (cạnh trái), 6 (cạnh phải), 5 (cạnh đáy).
231465
Kiến thức cần nhớ
  • Mỗi đỉnh của tam giác thuộc về hai cạnh nên khi cộng cả ba tổng của ba cạnh lại, mỗi số ở đỉnh được cộng hai lần.
  • Ba số 1, 2, 3 có tổng bằng 6.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…

🎯 Học tiếp

📚 Cùng chương: Chủ đề 10. Ôn tập cuối năm