Chủ đề 11. Độ dài và đơn vị đo độ dài. Tiền Việt Nam

Bài 57. Thực hành và trải nghiệm đo độ dài

Vở bài tập Toán 2 — Kết nối tri thức, tập 2 · 4 bài tập, mỗi câu ít nhất 2 cách giải.

Bài 1 · Tiết 1 · Bài 1★Trang 65— Ước lượng độ dài đồ vật nhỏ rồi kiểm tra lại bằng thước kẻ
Tiết 1 · Bài 1 (trang 65). Em hãy ước lượng độ dài các đồ vật theo yêu cầu rồi dùng thước kẻ đo lại. Ghi kết quả vào bảng.
Yêu cầuEm ước lượngEm đo
Tìm độ dài cạnh bàn học của emKhoảng ? dm? dm
Tìm chiều cao chiếc ghế em ngồiKhoảng ? dm? dm
Tìm chiều dài cặp sách của emKhoảng ? dm? dm
Kiến thức cần nhớ
  • Ước lượng độ dài vật nhỏ bằng cách so sánh với vật mốc đã quen (gang tay, quyển vở) trước khi đo bằng thước.
  • Đơn vị đề-xi-mét (dm) phù hợp để đo các đồ vật cỡ trung bình trong lớp học và trong nhà.
🧠 Phân tích tư duy
Ba đồ vật cần đo (cạnh bàn học, ghế ngồi, cặp sách) đều là vật nhỏ, đo trực tiếp được bằng thước kẻ chia đề-xi-mét. Vì vậy trước khi đo phải ước lượng bằng mắt hoặc so với vật mốc quen thuộc, sau đó đo thật để kiểm tra độ chính xác của ước lượng.
1Cách 1. Ước lượng bằng vật mốc trên cơ thể (gang tay)

Định hướng. Lấy gang tay (khoảng 2 dm) làm vật mốc, ướm thử vào đồ vật để đếm số gang tay rồi ước lượng, sau đó đo lại bằng thước kẻ cho chính xác.

Ví dụ (số liệu thật tuỳ đồ vật của em):
Cạnh bàn học ướm được khoảng 3 gang tay: ước lượng khoảng (dm), đo bằng thước kẻ được dm
Chiều cao ghế ướm được khoảng 2 gang tay: ước lượng khoảng (dm), đo bằng thước kẻ được dm
Chiều dài cặp sách ướm được khoảng 2 gang tay rưỡi (hơn 2, chưa đến 3): ước lượng khoảng dm, đo bằng thước kẻ được dm

Vậy (ví dụ) cạnh bàn học: ước lượng 6 dm, đo được 5 dm; chiều cao ghế: ước lượng 4 dm, đo được 3 dm; chiều dài cặp sách: ước lượng 5 dm, đo được 4 dm.

2Cách 2. Ước lượng bằng cách so với một vật đã biết độ dài (quyển vở)

Định hướng. Lấy quyển vở đã biết chiều dài khoảng 2 dm làm vật mốc, so xem đồ vật cần đo dài gấp khoảng mấy lần quyển vở để ước lượng, rồi đo lại bằng thước kẻ.

Quyển vở dài khoảng 2 dm
Cạnh bàn học dài gấp khoảng 3 lần quyển vở: ước lượng khoảng (dm), đo được dm
Chiều cao ghế gấp khoảng 2 lần quyển vở: ước lượng khoảng (dm), đo được dm
Cặp sách dài gấp khoảng 2 lần rưỡi quyển vở: ước lượng khoảng dm, đo được dm

Vậy kết quả giống hệt Cách 1.

Nhận xét. Số liệu thật của em có thể khác — bảng trên chỉ là ví dụ minh hoạ cách ước lượng rồi đo lại.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Cách 2 (so với vật mốc đã biết như quyển vở) thường cho kết quả ước lượng sát hơn Cách 1, vì vật mốc gần với kích thước vật cần đo hơn.
Đáp số. Ví dụ (số liệu thật tuỳ đồ vật của em): cạnh bàn học ước lượng khoảng 6 dm, đo được 5 dm; chiều cao ghế ước lượng khoảng 4 dm, đo được 3 dm; chiều dài cặp sách ước lượng khoảng 5 dm, đo được 4 dm.
Sai lầm thường gặp. Đặt thước kẻ bị lệch, không đặt sát mép vật hoặc không đặt thẳng theo chiều dài cần đo, khiến số đo bằng thước bị sai lệch nhiều so với ước lượng.
🚀 Mở rộng. Nếu ước lượng cạnh bàn học là 6 dm nhưng đo được 5 dm thì em đã ước lượng thừa bao nhiêu đề-xi-mét?
Bài 2 · Tiết 1 · Bài 2★Trang 65— Đo chiều cao đồ vật trong nhà theo đơn vị đề-xi-mét, có đổi đơn vị từ mét
Tiết 1 · Bài 2 (trang 65). Em hãy tìm ba đồ vật trong nhà để đo chiều cao (theo đơn vị đề-xi-mét) rồi ghi lại vào bảng.
Tên đồ vậtEm đo được
?? dm
?? dm
?? dm
Kiến thức cần nhớ
  • 1 m = 10 dm.
  • Đồ vật không quá cao nên đo trực tiếp bằng thước kẻ chia dm; đồ vật cao hơn nên đo bằng thước mét rồi đổi sang dm.
🧠 Phân tích tư duy
Đề yêu cầu đo chiều cao ba đồ vật trong nhà theo đơn vị đề-xi-mét, nhưng đồ vật cao như tủ quần áo lại đo thuận tiện hơn bằng thước mét. Vì vậy cần biết cách đổi từ mét sang đề-xi-mét (1 m = 10 dm) để điền đúng đơn vị đề bài yêu cầu.
1Cách 1. Đo trực tiếp bằng thước dây chia đề-xi-mét

Định hướng. Dùng thước dây đã làm (hoặc thước kẻ dài) áp sát từng đồ vật, đọc thẳng số đo ra đơn vị đề-xi-mét.

Ví dụ (số liệu thật tuỳ đồ vật trong nhà em):
Ti vi để bàn: đo trực tiếp được dm
Giường ngủ: đo trực tiếp được dm
Tủ quần áo: đo trực tiếp bằng thước dây dài được dm

Vậy (ví dụ) ti vi cao 6 dm; giường ngủ cao 5 dm; tủ quần áo cao 18 dm.

2Cách 2. Đo bằng thước mét rồi đổi sang đề-xi-mét

Định hướng. Đo bằng thước mét, đọc số đo theo mét và đề-xi-mét lẻ, rồi đổi tất cả sang đề-xi-mét bằng cách lấy số mét nhân với 10 rồi cộng phần lẻ.

Ti vi để bàn đo bằng thước mét được 0 m 6 dm: đổi ra dm
Giường ngủ đo bằng thước mét được 0 m 5 dm: đổi ra dm
Tủ quần áo đo bằng thước mét được 1 m 8 dm: đổi m (dm), cộng thêm phần lẻ (dm)

Vậy kết quả giống hệt Cách 1: ti vi 6 dm; giường ngủ 5 dm; tủ quần áo 18 dm.

Nhận xét. Đồ vật càng cao càng nên đo bằng thước mét trước rồi đổi sang dm, đỡ phải nối thước kẻ ngắn nhiều lần dễ sai.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Cách 2 (đo bằng thước mét rồi đổi sang dm) tiện hơn hẳn cho đồ vật cao như tủ quần áo, vì không phải nối thước kẻ ngắn nhiều lần.
Đáp số. Ví dụ (số liệu thật tuỳ đồ vật trong nhà em): ti vi để bàn cao 6 dm; giường ngủ cao 5 dm; tủ quần áo cao 18 dm.
Sai lầm thường gặp. Đo tủ quần áo bằng thước kẻ ngắn rồi đếm sai số lần nối thước (đếm hụt hoặc đếm thừa một đoạn), làm số đo lệch hẳn so với chiều cao thật của tủ.
🚀 Mở rộng. Nếu tủ quần áo đo được đúng 2 m thì đổi ra đề-xi-mét là bao nhiêu?
Bài 3 · Tiết 2 · Bài 1★★Trang 65— Tìm hiểu số liệu thực tế (chiều dài một cây cầu) với điều kiện so sánh đơn vị km và m
Tiết 2 · Bài 1 (trang 65). Em hãy tìm hiểu rồi viết tên và chiều dài của một cây cầu gần nơi ở có độ dài không quá 1 000 m.
Kiến thức cần nhớ
  • 1 km = 1 000 m, vì vậy 'không quá 1 000 m' cũng có nghĩa là 'không quá 1 km'.
  • Số liệu về các công trình thật (cầu, đường) thường được ghi trên biển báo tại chỗ hoặc do người lớn cung cấp, không tự đoán bừa.
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…
Bài 4 · Tiết 2 · Bài 2★★Trang 65— Ước lượng chiều cao cây bằng cách so sánh với vật mốc đã biết chiều cao
Tiết 2 · Bài 2 (trang 65). Em hãy tìm 3 cái cây cao hơn 1 m gần nơi ở, thử ước lượng xem mỗi cây đó cao khoảng bao nhiêu mét rồi ghi lại vào bảng.
Tên câyEm ước lượng
?Khoảng ? m
?Khoảng ? m
?Khoảng ? m
Kiến thức cần nhớ
  • Với vật cao hơn tầm tay (cây, nhà), ước lượng bằng cách so sánh với một vật mốc đã biết chiều cao (người lớn, tầng nhà) rồi nhân số lần.
  • Đơn vị đo chiều cao cây thường dùng là mét (m).
🔒 Đang kiểm tra quyền xem lời giải…

🎯 Học tiếp

📚 Cùng chương: Chủ đề 11. Độ dài và đơn vị đo độ dài. Tiền Việt Nam