Bài 1 · Tiết 1 - Câu 1★Trang 75— Đọc giờ, phút trên mặt đồng hồ kim
Tiết 1 - Câu 1 (trang 75). Viết số thích hợp vào chỗ chấm. a) Nam đi xe đạp lúc ...... giờ ...... phút sáng. b) Việt học tiếng Anh lúc ...... giờ ...... phút sáng. c) Mai cùng mẹ rửa bát lúc ...... giờ ...... phút trưa. d) Rô-bốt thả diều lúc ...... giờ ...... phút chiều. (Giờ, phút đọc theo mặt đồng hồ vẽ cạnh mỗi bức tranh.)
Kiến thức cần nhớ
Kim ngắn chỉ giờ, kim dài chỉ phút.
Kim phút chỉ đúng vào một số thì lấy số đó nhân với 5 để ra số phút; kim phút nằm giữa hai số thì cộng thêm số vạch lẻ.
🧠 Phân tích tư duy
Cũng như bài Hoạt động 1 đã học ở SGK, mỗi đồng hồ có kim ngắn chỉ giờ và kim dài chỉ phút, phải đọc đúng thứ tự kim ngắn trước. Bẫy của đề là bốn đồng hồ đều có kim phút dừng ở vị trí lệch khỏi số tròn (45, 20, 35, 55 phút), không được làm tròn bừa mà phải đếm đúng từng vạch lẻ.
1Cách 1. Lấy số kim phút chỉ tới nhân với 5 rồi cộng số vạch lẻ
Định hướng. Đọc kim ngắn để biết giờ, sau đó lấy số gần nhất mà kim dài đã đi qua nhân với 5, cộng thêm số vạch lẻ nếu có.
a) Kim ngắn ở giữa số 5 và 6: giờ là 5. Kim dài qua khỏi số 9 không còn vạch lẻ: 9×5=45 (phút) b) Kim ngắn ở giữa số 8 và 9: giờ là 8. Kim dài chỉ đúng số 4: 4×5=20 (phút) c) Kim ngắn ở giữa số 11 và 12: giờ là 11. Kim dài qua khỏi số 7 không còn vạch lẻ: 7×5=35 (phút) d) Kim ngắn ở giữa số 4 và 5: giờ là 4. Kim dài qua khỏi số 11 không còn vạch lẻ: 11×5=55 (phút)
Vậy a) 5 giờ 45 phút; b) 8 giờ 20 phút; c) 11 giờ 35 phút; d) 4 giờ 55 phút.
2Cách 2. Đếm trực tiếp từng vạch nhỏ kim phút đã đi qua kể từ số 12
Định hướng. Đếm từng vạch nhỏ (mỗi vạch là 1 phút) mà kim dài đã đi qua tính từ số 12 theo chiều kim đồng hồ, rồi nhìn kim ngắn để biết giờ.
a) Đếm được 45 vạch, kim ngắn ở giờ 5 b) Đếm được 20 vạch, kim ngắn ở giờ 8 c) Đếm được 35 vạch, kim ngắn ở giờ 11 d) Đếm được 55 vạch, kim ngắn ở giờ 4
Vậy kết quả đếm từng vạch khớp với Cách 1: a) 5 giờ 45 phút; b) 8 giờ 20 phút; c) 11 giờ 35 phút; d) 4 giờ 55 phút.
Nhận xét. Cách 1 nhanh hơn hẳn khi kim dài dừng đúng vào một số; Cách 2 chỉ nên dùng để kiểm tra lại.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1 (nhân 5) vì nhanh; chỉ dùng Cách 2 để soát lại khi chưa chắc chắn.
Sai lầm thường gặp.Đọc nhầm giờ theo số kim ngắn gần nhất phía sau: thấy kim ngắn gần số 6 (câu a) liền đọc là "6 giờ" trong khi kim ngắn chưa tới số 6, vẫn còn ở giờ 5.
🚀 Mở rộng.Nếu kim ngắn ở giữa số 6 và 7, kim dài chỉ đúng số 10 thì đồng hồ đó chỉ mấy giờ mấy phút?
Bài 2 · Tiết 1 - Câu 2★★Trang 75— Đổi giờ đồng hồ kim sang giờ điện tử (buổi tối, cộng thêm 12) rồi ghép cặp
Tiết 1 - Câu 2 (trang 75). Nối hai chiếc đồng hồ chỉ cùng thời gian vào buổi tối. (Bốn đồng hồ kim đánh số 1, 2, 3, 4 và bốn đồng hồ điện tử hiện 22:45, 23:40, 21:55, 20:50.)
Kiến thức cần nhớ
Muốn đổi giờ tối trên đồng hồ kim (1-11 giờ) sang giờ điện tử, ta cộng thêm 12 vào số giờ.
Phút trên đồng hồ kim và trên đồng hồ điện tử luôn bằng nhau.
🧠 Phân tích tư duy
Giống Hoạt động 2 đã học ở SGK, phải cộng thêm 12 vào giờ trên đồng hồ kim vì đây là buổi tối, rồi mới so được với giờ hiển thị điện tử. Bẫy của bài là bốn đồng hồ kim đều có kim phút lệch khỏi số tròn nên phải đọc rất cẩn thận mới ghép đúng cặp.
1Cách 1. Đọc từng đồng hồ kim rồi đổi sang giờ điện tử để so trực tiếp
Định hướng. Đọc giờ, phút của từng đồng hồ kim, cộng thêm 12 vào giờ vì là buổi tối, rồi so với bốn số hiển thị điện tử.
Đồng hồ 1: kim ngắn gần đúng số 12 (vừa qua số 11), kim dài qua khỏi số 8: 11 giờ 40 phút, cộng 12 được 11+12=23 giờ 40 phút — khớp 23:40 Đồng hồ 2: kim ngắn gần đúng số 11 (vừa qua số 10), kim dài chỉ đúng số 9: 10 giờ 45 phút, cộng 12 được 10+12=22 giờ 45 phút — khớp 22:45 Đồng hồ 3: kim ngắn gần đúng số 9 (vừa qua số 8), kim dài qua khỏi số 10: 8 giờ 50 phút, cộng 12 được 8+12=20 giờ 50 phút — khớp 20:50 Đồng hồ 4: kim ngắn gần đúng số 10 (vừa qua số 9), kim dài qua khỏi số 11: 9 giờ 55 phút, cộng 12 được 9+12=21 giờ 55 phút — khớp 21:55
Vậy Đồng hồ 1 - 23:40; Đồng hồ 2 - 22:45; Đồng hồ 3 - 20:50; Đồng hồ 4 - 21:55.
2Cách 2. Đổi ngược giờ điện tử về giờ 12 rồi so hình dạng kim
Định hướng. Lấy giờ trên mỗi đồng hồ điện tử trừ đi 12 để đưa về giờ 12, rồi so khớp với vị trí kim của bốn đồng hồ kim.
23:40 trừ 12 được 11 giờ 40 phút — khớp Đồng hồ 1 22:45 trừ 12 được 10 giờ 45 phút — khớp Đồng hồ 2 20:50 trừ 12 được 8 giờ 50 phút — khớp Đồng hồ 3 21:55 trừ 12 được 9 giờ 55 phút — khớp Đồng hồ 4
Vậy đi ngược từ đồng hồ điện tử cũng cho đúng bốn cặp như Cách 1.
Nhận xét. Hai cách chỉ khác chiều cộng/trừ 12 nên luôn cho cùng kết quả.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1 (đọc đồng hồ kim trước, cộng 12) vì đồng hồ kim vẽ rõ trong đề, dễ đọc trước.
Đáp số.Đồng hồ 1 - 23:40; Đồng hồ 2 - 22:45; Đồng hồ 3 - 20:50; Đồng hồ 4 - 21:55.
Sai lầm thường gặp.Quên cộng thêm 12 khi đổi sang giờ điện tử buổi tối, dẫn tới nối nhầm đồng hồ 1 (11 giờ 40 phút) với số 11:40 không có trong bốn đáp án.
🚀 Mở rộng.Nếu một đồng hồ kim chỉ 6 giờ 30 phút vào buổi tối, đồng hồ điện tử tương ứng hiện số nào?
Bài 3 · Tiết 1 - Câu 3★Trang 75— Cộng, trừ, nhân, chia số đo thời gian (đơn vị phút)
Tiết 1 - Câu 3 (trang 75). Viết số thích hợp vào chỗ chấm. a) 5 phút +15 phút = ...... phút b) 50 phút −35 phút = ...... phút c) 12 phút ×5= ...... phút d) 45 phút :3= ...... phút
Kiến thức cần nhớ
Số đo thời gian cùng đơn vị được cộng, trừ, nhân, chia như số tự nhiên, kết quả giữ nguyên đơn vị đó.
🧠 Phân tích tư duy
Bốn phép tính đều cùng đơn vị phút, chỉ cần tính như số tự nhiên rồi giữ nguyên tên đơn vị ở kết quả, đúng như mẫu đã học ở Hoạt động 4 (SGK trang 78). Bẫy của đề là bốn phép toán khác nhau (cộng, trừ, nhân, chia) đặt liền nhau, dễ đọc lướt nhầm dấu phép tính.
1Cách 1. Tính trực tiếp như số tự nhiên rồi giữ nguyên đơn vị phút
Định hướng. Bỏ qua tên đơn vị, tính phép toán với hai số tự nhiên rồi viết lại đơn vị phút vào kết quả.
a) 5+15=20 (phút) b) 50−35=15 (phút) c) 12×5=60 (phút) d) 45:3=15 (phút)
Vậy a) 20 phút; b) 15 phút; c) 60 phút; d) 15 phút.
2Cách 2. Kiểm tra lại bằng phép tính ngược
Định hướng. Dùng phép tính ngược (trừ đối với cộng, cộng đối với trừ, chia đối với nhân, nhân đối với chia) để kiểm chứng lại từng kết quả.
a) 20−15=5 (phút), đúng bằng số hạng còn lại b) 15+35=50 (phút), đúng bằng số bị trừ c) 60:5=12 (phút), đúng bằng thừa số còn lại d) 15×3=45 (phút), đúng bằng số bị chia
Vậy cả bốn kết quả đều được kiểm chứng đúng, khớp Cách 1: a) 20 phút; b) 15 phút; c) 60 phút; d) 15 phút.
Nhận xét. Phép tính ngược giúp tự kiểm tra bài làm mà không cần tính lại từ đầu.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1 để ra kết quả nhanh, dùng Cách 2 kiểm tra lại nếu còn thời gian.
Đáp số.a) 20 phút; b) 15 phút; c) 60 phút; d) 15 phút.
Sai lầm thường gặp.Đọc nhầm dấu phép tính ở câu c) thành phép cộng: 12+5=17 (phút) thay vì phải nhân 12×5=60 (phút).
🚀 Mở rộng.Một phút có 60 giây, hỏi 12 phút bằng bao nhiêu giây? Phép tính này có giống câu c) không?
Bài 4 · Tiết 1 - Câu 4★★Trang 75— Cộng thêm số phút vào một thời điểm cho trước rồi tìm đúng mặt đồng hồ
Tiết 1 - Câu 4 (trang 75). Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng. Lúc này, đồng hồ đang chỉ thời gian như hình vẽ bên. 10 phút nữa, lớp của Mai sẽ bắt đầu tiết học cuối cùng trong ngày. Hỏi đồng hồ nào dưới đây chỉ thời gian đó? A. (đồng hồ chỉ giờ khác) B. (đồng hồ chỉ giờ khác) C. (đồng hồ chỉ giờ khác) D. (đồng hồ chỉ giờ khác)
Kiến thức cần nhớ
Muốn tìm thời điểm sau khi trôi qua thêm một số phút, ta lấy số phút hiện tại cộng với số phút trôi qua; nếu tổng vượt quá 60 thì phải đổi thêm 1 giờ.
🧠 Phân tích tư duy
Đề cho biết thời gian hiện tại trên đồng hồ và số phút trôi qua thêm, nên chỉ cần cộng số phút đó vào giờ hiện tại là ra thời điểm cần tìm, rồi so với bốn đồng hồ đáp án. Bẫy của đề là bốn đồng hồ đáp án đều gần giống đồng hồ hiện tại (kim giờ cũng quanh số 3), dễ chọn nhầm nếu không tính cộng phút cẩn thận.
1Cách 1. Cộng trực tiếp số phút rồi tìm đồng hồ khớp
Định hướng. Đọc đúng giờ hiện tại trên đồng hồ, cộng thêm 10 phút, rồi so kết quả với bốn đồng hồ đáp án để chọn đúng.
Đồng hồ đang chỉ 15 giờ 15 phút 10 phút nữa là: 15 phút +10 phút =25 phút, giờ vẫn giữ nguyên là 15 giờ Vậy thời điểm cần tìm là 15 giờ 25 phút
Vậy đồng hồ chỉ 15 giờ 25 phút (kim giờ hơi qua số 3, kim phút chỉ đúng số 5) là đáp án đúng. Chọn đáp án D.
2Cách 2. Đếm thêm 10 vạch phút trực tiếp trên mặt đồng hồ
Định hướng. Không cần tính phép cộng, chỉ cần hình dung kim phút di chuyển thêm đúng 10 vạch nhỏ (10 phút) kể từ vị trí hiện tại, kim giờ hầu như đứng yên.
Kim phút hiện đang chỉ đúng số 3 (tức 15 phút); đếm thêm 10 vạch (bằng 2 số trên mặt đồng hồ) từ số 3 sẽ tới đúng số 5 (tức 25 phút) Kim giờ gần như không đổi vì chỉ mới trôi qua 10 phút, vẫn ở khoảng giờ 15 (3 giờ chiều)
Vậy đếm trực tiếp trên mặt đồng hồ cũng cho cùng kết quả: 15 giờ 25 phút — khớp Cách 1, chọn đáp án D.
Nhận xét. Cách đếm vạch trực quan hơn khi không quen làm phép cộng phút; Cách 1 nhanh hơn khi đã thạo phép cộng.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1 (cộng số phút) vì nhanh và chính xác, không phụ thuộc vào việc hình dung kim đồng hồ di chuyển.
Đáp số.D. Đồng hồ chỉ 15 giờ 25 phút.
Sai lầm thường gặp.Quên đổi giờ khi tổng phút vượt quá 60 (không xảy ra ở bài này vì 15+10=25<60), hoặc cộng nhầm số phút vào giờ thay vì vào phút, ra kết quả "25 giờ" vô lí.
🚀 Mở rộng.Nếu đồng hồ đang chỉ 15 giờ 55 phút và cộng thêm 10 phút nữa, kết quả sẽ là mấy giờ mấy phút? (Chú ý khi tổng phút vượt quá 60.)
Bài 5 · Tiết 2 - Câu 1★Trang 76— Đếm số tháng có 30 ngày và số tháng có 31 ngày trong năm
Tiết 2 - Câu 1 (trang 76). Viết số thích hợp vào chỗ chấm. a) Trong một năm, có ...... tháng có 30 ngày. b) Trong một năm, có ...... tháng có 31 ngày.
Kiến thức cần nhớ
Các tháng 4, 6, 9, 11 có 30 ngày.
Các tháng 1, 3, 5, 7, 8, 10, 12 có 31 ngày.
Tháng 2 không thuộc nhóm 30 ngày cũng không thuộc nhóm 31 ngày (chỉ có 28 hoặc 29 ngày).
🧠 Phân tích tư duy
Đề chỉ hỏi SỐ LƯỢNG tháng (không hỏi tên tháng), nên chỉ cần nhớ đúng bảng số ngày từng tháng đã học rồi đếm xem có bao nhiêu tháng rơi vào mỗi nhóm. Bẫy của đề là tháng 2 không thuộc nhóm nào cả (không phải 30 cũng không phải 31), dễ bị đếm nhầm vào một trong hai nhóm.
1Cách 1. Liệt kê tên từng tháng rồi đếm số lượng
Định hướng. Viết ra tên các tháng thuộc từng nhóm rồi đếm số lượng tháng trong mỗi nhóm.
Nhóm tháng có 30 ngày: tháng 4, tháng 6, tháng 9, tháng 11 — đếm được 4 tháng Nhóm tháng có 31 ngày: tháng 1, tháng 3, tháng 5, tháng 7, tháng 8, tháng 10, tháng 12 — đếm được 7 tháng
Vậy a) có 4 tháng có 30 ngày; b) có 7 tháng có 31 ngày.
2Cách 2. Lấy tổng 12 tháng trừ đi các nhóm đã biết
Định hướng. Một năm có 12 tháng, trong đó tháng 2 luôn đứng riêng một nhóm (không 30 không 31); lấy 12 trừ đi 1 tháng đó và trừ tiếp số tháng của nhóm còn lại để suy ra nhóm cần tìm, không cần liệt kê hết tên tháng.
Tổng số tháng trong năm: 12 tháng Trừ đi tháng 2 (không thuộc nhóm nào): 12−1=11 (tháng còn lại chia cho hai nhóm 30 ngày và 31 ngày) Đếm riêng nhóm 31 ngày được 7 tháng, suy ra nhóm 30 ngày còn lại là: 11−7=4 (tháng)
Vậy tính bằng phép trừ cũng cho đúng kết quả: a) 4 tháng có 30 ngày; b) 7 tháng có 31 ngày — khớp Cách 1.
Nhận xét. Cách 2 hữu ích khi chỉ nhớ chắc một nhóm mà quên nhóm còn lại.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1 (liệt kê trực tiếp) vì chắc chắn nhất, không sợ tính nhầm phép trừ.
Đáp số.a) 4 tháng có 30 ngày; b) 7 tháng có 31 ngày.
Sai lầm thường gặp.Đếm nhầm tháng 2 vào nhóm 30 ngày, ra kết quả 5 tháng có 30 ngày — phải nhớ tháng 2 luôn đứng riêng, không thuộc nhóm 30 cũng không thuộc nhóm 31.
🚀 Mở rộng.Tổng số tháng có 30 ngày và số tháng có 31 ngày cộng lại là bao nhiêu? Vì sao con số đó không phải là 12?
Bài 6 · Tiết 2 - Câu 2★★Trang 77— Đọc lịch tháng để xác định thứ của một ngày và tính số ngày của một khoảng thời gian
Tiết 2 - Câu 2 (trang 77). Quan sát tờ lịch tháng 12 dưới đây rồi viết tiếp vào chỗ chấm cho thích hợp. a) Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam là ngày 22 tháng 12. Hôm đó là thứ ...... b) Lớp của Rô-bốt sẽ bắt đầu kiểm tra học kì 1 từ ngày 27 đến hết ngày 29 tháng 12. Vậy thời gian kiểm tra học kì 1 của lớp đó kéo dài ...... ngày.
Kiến thức cần nhớ
Trên tờ lịch, mỗi cột ứng với một thứ trong tuần.
"Từ ngày A đến hết ngày B" (cùng tháng) có số ngày là B−A+1.
🧠 Phân tích tư duy
Câu a) chỉ cần nhìn thẳng vào tờ lịch để biết ngày 22 tháng 12 nằm ở cột thứ nào. Câu b) phải đếm số ngày liên tiếp từ 27 đến 29, nhớ tính cả ngày bắt đầu (27) vì đề nói "từ ngày 27 đến hết ngày 29". Bẫy của câu b) là dễ chỉ lấy hiệu 29−27=2 mà quên cộng thêm 1 để tính cả ngày 27.
1Cách 1. Đọc trực tiếp và đếm trên tờ lịch
Định hướng. Nhìn ô ghi số 22 trên tờ lịch để biết cột thứ của nó; đếm trực tiếp các ngày 27, 28, 29 để biết số ngày kiểm tra.
a) Ô số 22 nằm ở cột Thứ Tư: ngày 22 tháng 12 là Thứ Tư b) Các ngày kiểm tra: 27, 28, 29 — đếm được 3 ngày
Vậy a) Thứ Tư; b) 3 ngày.
2Cách 2. Tính bằng phép cộng, phép trừ thay vì đếm trên lịch
Định hướng. Biết ngày 1 tháng 12 là Thứ Tư (theo lịch), cộng thêm bội số của 7 để tìm thứ của ngày 22; dùng công thức B−A+1 để tính số ngày kiểm tra mà không cần đếm từng ngày.
a) Từ ngày 1 đến ngày 22 cách nhau 22−1=21 ngày; vì 21=7×3 (đúng 3 tuần) nên ngày 22 cùng thứ với ngày 1, tức là Thứ Tư b) Số ngày kiểm tra từ 27 đến hết 29 là: 29−27+1=3 (ngày)
Vậy tính bằng phép cộng, trừ cũng cho đúng kết quả: a) Thứ Tư; b) 3 ngày — khớp Cách 1.
Nhận xét. Công thức B−A+1 ở câu b) rất quan trọng vì phải tính cả ngày bắt đầu (27), nếu chỉ lấy 29−27=2 sẽ bị thiếu 1 ngày.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1 (đọc trực tiếp trên lịch) khi có tờ lịch kèm theo; Cách 2 hữu ích khi chỉ biết một mốc thứ ban đầu mà không có lịch đầy đủ.
Đáp số.a) Thứ Tư; b) 3 ngày.
Sai lầm thường gặp.Quên cộng thêm 1 ở câu b): lấy 29−27=2 (ngày) thay vì 29−27+1=3 (ngày) — phải nhớ tính cả ngày bắt đầu (27 tháng 12).
🚀 Mở rộng.Nếu lớp của Rô-bốt kiểm tra học kì 1 từ ngày 27 tháng 12 đến hết ngày 2 tháng 1 năm sau thì đợt kiểm tra đó kéo dài bao nhiêu ngày?
Bài 7 · Tiết 2 - Câu 3★★Trang 77— Tính số ngày của một khoảng thời gian bắc qua hai tháng liền nhau
Tiết 2 - Câu 3 (trang 77). Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng. Gia đình Mai sẽ về thăm quê ngoại từ ngày 30 tháng 8 đến hết ngày 3 tháng 9. Hỏi chuyến đi đó kéo dài bao nhiêu ngày? A. 3 ngày B. 4 ngày C. 5 ngày D. 6 ngày
Kiến thức cần nhớ
Tháng 8 có 31 ngày.
"Từ ngày A đến hết ngày B", khi khoảng thời gian bắc qua hai tháng, phải cộng số ngày còn lại của tháng trước với số ngày đã qua của tháng sau.
🧠 Phân tích tư duy
Giống Luyện tập 2 đã học ở SGK (chuyến đi Đắk Lắk), chuyến đi này cũng bắc qua hai tháng (tháng 8 và tháng 9) nên phải tách riêng phần còn lại của tháng 8 và phần đầu của tháng 9 rồi cộng lại, không được lấy hiệu hai ngày một cách đơn giản. Bẫy của đề là phải nhớ đúng tháng 8 có 31 ngày mới tính đúng phần còn lại.
1Cách 1. Liệt kê trực tiếp từng ngày của chuyến đi
Định hướng. Ghi ra lần lượt từng ngày trong chuyến đi rồi đếm tổng số ngày.
Các ngày của chuyến đi: 30 tháng 8; 31 tháng 8; 1 tháng 9; 2 tháng 9; 3 tháng 9 Đếm số ngày vừa liệt kê: có tất cả 5 ngày
Vậy chuyến đi kéo dài 5 ngày. Chọn đáp án C.
2Cách 2. Tách riêng phần tháng 8 và phần tháng 9 rồi cộng lại
Định hướng. Tính số ngày còn lại của tháng 8 kể từ ngày 30 (tháng 8 có 31 ngày), cộng với số ngày đã đi trong tháng 9 (từ ngày 1 đến hết ngày 3).
Số ngày còn lại của tháng 8 (từ 30 đến 31): 31−30+1=2 (ngày) Số ngày của tháng 9 (từ 1 đến hết ngày 3): 3 (ngày) Tổng số ngày của chuyến đi: 2+3=5 (ngày)
Vậy cộng hai phần cũng ra 5 ngày, khớp Cách 1. Chọn đáp án C.
Nhận xét. Phải nhớ cộng thêm 1 ở phần tháng 8 vì ngày 30 cũng nằm trong chuyến đi, nếu không sẽ thiếu 1 ngày.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 2 (tách hai phần rồi cộng) vì làm được cả với khoảng thời gian dài; Cách 1 chỉ nên dùng khi số ngày ít.
Đáp số.C. 5 ngày.
Sai lầm thường gặp.Quên tính ngày bắt đầu (30 tháng 8): lấy 31−30=1 rồi cộng 1+3=4 (ngày), ra đáp án B sai — phải nhớ cộng thêm 1 vì ngày 30 cũng nằm trong chuyến đi.
🚀 Mở rộng.Nếu gia đình Mai về quê từ ngày 29 tháng 8 đến hết ngày 4 tháng 9 thì chuyến đi đó kéo dài bao nhiêu ngày?
Bài 8 · Tiết 2 - Câu 4★★★Trang 77— Suy luận thứ của một ngày dựa vào thứ của một ngày mốc cho trước
Tiết 2 - Câu 4 (trang 77). Viết tiếp vào chỗ chấm cho thích hợp. Nếu ngày 31 tháng 12 năm nay là thứ Sáu thì: a) Ngày Tết dương lịch năm sau là thứ ...... b) Ngày 15 tháng 1 năm sau là thứ ......
Kiến thức cần nhớ
Ngày Tết dương lịch là ngày 1 tháng 1.
Các thứ trong tuần lặp lại theo chu kì 7 ngày: hai ngày cách nhau đúng bội số của 7 thì cùng một thứ.
🧠 Phân tích tư duy
Đề cho một mốc thứ (31 tháng 12 là thứ Sáu) và yêu cầu suy ra thứ của các ngày khác gần đó, nên chỉ cần đếm thêm từng ngày (thứ lặp lại theo chu kì 7 ngày: ...Sáu, Bảy, Chủ nhật, Hai,...). Bẫy của câu b) là ngày 15 tháng 1 cách ngày 1 tháng 1 đúng 14 ngày (bằng 2 tuần), dễ bị tính sai nếu đếm thiếu hoặc thừa một ngày.
1Cách 1. Đếm từng ngày liên tiếp theo thứ tự tuần
Định hướng. Từ mốc 31 tháng 12 là thứ Sáu, đếm tiếp từng ngày một theo đúng thứ tự trong tuần cho tới ngày cần tìm.
31 tháng 12 là thứ Sáu 1 tháng 1 (ngày liền sau) là thứ Bảy Đếm tiếp từ thứ Bảy thêm 14 ngày nữa (2 tuần: Bảy → Bảy → Bảy) để tới ngày 15 tháng 1, vẫn là thứ Bảy
Vậy a) Ngày Tết dương lịch (1 tháng 1) là thứ Bảy; b) Ngày 15 tháng 1 cũng là thứ Bảy.
2Cách 2. Tính khoảng cách ngày rồi lấy số dư khi chia cho 7
Định hướng. Tính số ngày cách nhau giữa hai mốc, rồi lấy số đó chia cho 7: nếu chia hết thì hai ngày cùng thứ, còn dư thì đếm thêm đúng số dư đó từ thứ đã biết.
Ngày 1 tháng 1 cách ngày 31 tháng 12 đúng 1 ngày: từ thứ Sáu đếm thêm 1 được thứ Bảy Ngày 15 tháng 1 cách ngày 1 tháng 1 là 15−1=14 (ngày); 14:7=2 dư 0, nên hai ngày này cùng thứ Vì ngày 1 tháng 1 là thứ Bảy nên ngày 15 tháng 1 cũng là thứ Bảy
Vậy tính theo số dư chia cho 7 cũng cho đúng kết quả: a) thứ Bảy; b) thứ Bảy — khớp Cách 1.
Nhận xét. Cách chia dư 7 làm được ngay cả khi khoảng cách hai ngày rất lớn, không cần đếm từng ngày một như Cách 1.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 2 (chia dư cho 7) khi khoảng cách hai ngày lớn; Cách 1 (đếm từng ngày) hợp khi khoảng cách nhỏ như bài này.
Đáp số.a) Thứ Bảy; b) Thứ Bảy.
Sai lầm thường gặp.Đếm nhầm từ 31 tháng 12 sang 1 tháng 1 vẫn giữ nguyên là thứ Sáu (quên đây là ngày kế tiếp, phải sang thứ Bảy) — phải nhớ mỗi ngày trôi qua thì thứ phải chuyển sang thứ liền sau.
🚀 Mở rộng.Nếu ngày 31 tháng 12 năm nay là thứ Sáu, hãy tìm xem ngày 8 tháng 2 năm sau là thứ mấy? (Gợi ý: từ 1 tháng 1 đến 8 tháng 2 cách nhau bao nhiêu ngày?)
