Bài 1 · Tiết 1 - Bài 1★★Trang 51— Đọc, viết số đo diện tích (số tự nhiên và số thập phân) có đơn vị ki-lô-mét vuông
Tiết 1 - Bài 1 (trang 51). Hoàn thành bảng sau.
Đọc
Viết
Ba nghìn không trăm năm mươi lăm ki-lô-mét vuông
?
?
27 005 km²
Sáu mươi mốt phẩy một ki-lô-mét vuông
?
?
0,74 km²
Kiến thức cần nhớ
Số đo diện tích viết theo đơn vị ki-lô-mét vuông (km²) được đọc và viết như số tự nhiên hoặc số thập phân đã học, chỉ thêm tên đơn vị vào sau.
Số thập phân đọc theo hai phần: phần nguyên đọc như số tự nhiên, đọc "phẩy", rồi đọc phần thập phân.
🧠 Phân tích tư duy
Bảng có 2 dòng đọc → viết và 2 dòng viết → đọc; hai dòng cuối là số thập phân nên phải đọc/viết đúng cách gọi phần nguyên - phần thập phân, không thể áp dụng nguyên xi cách đọc số tự nhiên. Bẫy: dòng "Sáu mươi mốt phẩy một" dễ nhầm viết thừa chữ số 0 hoặc quên hẳn dấu phẩy.
1Cách 1. Đọc/viết trực tiếp theo quy tắc đã học
Định hướng. Ghép quy tắc đọc/viết số tự nhiên và số thập phân đã học với tên đơn vị ki-lô-mét vuông đặt ngay sau.
Dòng 1 - viết số: 3055 km² Dòng 2 - đọc số: Hai mươi bảy nghìn không trăm linh năm ki-lô-mét vuông Dòng 3 - viết số: 61,1 km² Dòng 4 - đọc số: Không phẩy bảy mươi tư ki-lô-mét vuông Đáp số: 3055 km²; Hai mươi bảy nghìn không trăm linh năm ki-lô-mét vuông; 61,1 km²; Không phẩy bảy mươi tư ki-lô-mét vuông.
Vậy bảng được hoàn thành với hai số viết là 3055 km² và 61,1 km², cùng hai cách đọc của 27005 km² và 0,74 km².
2Cách 2. Phân tích cấu tạo số theo hàng rồi ghép lại
Định hướng. Với số tự nhiên, tách thành tổng các hàng nghìn - trăm - chục - đơn vị; với số thập phân, tách riêng phần nguyên và phần thập phân rồi ghép bằng dấu phẩy.
Dòng 1: "Ba nghìn không trăm năm mươi lăm" gồm 3 nghìn, 0 trăm, 5 chục, 5 đơn vị: 3000+0+50+5=3055, viết 3055 km² Dòng 2: 27005 gồm 2 chục nghìn, 7 nghìn, 0 trăm, 0 chục, 5 đơn vị nên đọc là: Hai mươi bảy nghìn không trăm linh năm ki-lô-mét vuông Dòng 3: "Sáu mươi mốt phẩy một" có phần nguyên là 61, phần thập phân là 1 (một phần mười): viết 61,1 km² Dòng 4: 0,74 có phần nguyên là 0, phần thập phân là 74 (bảy mươi tư phần trăm) nên đọc là: Không phẩy bảy mươi tư ki-lô-mét vuông Đáp số: 3055 km²; Hai mươi bảy nghìn không trăm linh năm ki-lô-mét vuông; 61,1 km²; Không phẩy bảy mươi tư ki-lô-mét vuông.
Vậy tách theo từng hàng vẫn cho đúng bốn kết quả như Cách 1.
3Cách 3. Đối chiếu chéo giữa cột Đọc và cột Viết
Định hướng. Viết thử một số rồi đọc lại chính số đó bằng lời, nếu khớp với ô đã cho ở cột kia thì kết quả đúng - cách này tự kiểm tra được ngay khi làm bài.
Dòng 1: thử viết 3055 km², đọc lại: Ba nghìn không trăm năm mươi lăm ki-lô-mét vuông - khớp với đề, vậy ô Viết là 3055 km² Dòng 2: thử đọc 27005 km²: Hai mươi bảy nghìn không trăm linh năm ki-lô-mét vuông - đọc xong viết lại đúng 27005 km², vậy ô Đọc đúng là câu trên Dòng 3: thử viết 61,1 km², đọc lại: Sáu mươi mốt phẩy một ki-lô-mét vuông - khớp đề Dòng 4: thử đọc 0,74 km²: Không phẩy bảy mươi tư ki-lô-mét vuông - đọc xong viết lại đúng 0,74 km² Đáp số: 3055 km²; Hai mươi bảy nghìn không trăm linh năm ki-lô-mét vuông; 61,1 km²; Không phẩy bảy mươi tư ki-lô-mét vuông.
Vậy cả ba cách đều cho cùng bốn kết quả, khẳng định bảng đã hoàn thành đúng.
Nhận xét. Cách đối chiếu chéo ở Cách 3 rất hữu ích để tự kiểm tra bài đọc - viết số mà không cần người khác chấm hộ.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Làm bài trên lớp nên dùng Cách 1 vì nhanh gọn; nếu chưa chắc chắn thì dùng Cách 3 để tự đối chiếu ngược lại, tránh viết sai một chữ số hoặc quên dấu phẩy.
Đáp số.3055 km²; Hai mươi bảy nghìn không trăm linh năm ki-lô-mét vuông; 61,1 km²; Không phẩy bảy mươi tư ki-lô-mét vuông.
Sai lầm thường gặp.Sai hay gặp ở dòng 3: nhiều bạn viết thừa chữ số 0 thành 61,10 km² hoặc quên hẳn dấu phẩy viết thành 611 km² - số thập phân bắt buộc phải giữ đúng dấu phẩy ở vị trí phân cách phần nguyên và phần thập phân.
🚀 Mở rộng.Thử đọc thêm số 205,09 km² - số thập phân có chữ số 0 ở giữa phần thập phân càng dễ đọc sai nếu không tách rõ phần nguyên và phần thập phân trước.
Bài 2 · Tiết 1 - Bài 2★★Trang 51— Đổi đơn vị đo diện tích giữa ki-lô-mét vuông và mét vuông
Tiết 1 - Bài 2 (trang 51). Viết số hoặc số thập phân thích hợp vào chỗ chấm. a) 5 km² =…… m² 7 km² 60 m² =…… m² b) 8220000 m² =…… km² 300000 m² =…… km²
Kiến thức cần nhớ
1 km² =1000000 m² (một ki-lô-mét vuông bằng một triệu mét vuông).
Đổi từ đơn vị lớn sang đơn vị bé thì nhân với 1000000; đổi từ đơn vị bé sang đơn vị lớn thì chia cho 1000000.
🧠 Phân tích tư duy
Đề cho hai chiều đổi ngược nhau: câu a đổi từ km² lớn ra m² nhỏ (nhân lên), câu b đổi từ m² nhỏ ra km² lớn (chia đi) - dấu hiệu để chọn nhân hay chia là xem đơn vị cần tìm lớn hơn hay bé hơn đơn vị đã cho. Bẫy: dòng "7 km² 60 m²" có hai đơn vị cộng lại, không phải chỉ đổi riêng số 7.
1Cách 1. Áp dụng trực tiếp công thức đổi
Định hướng. Nhân hoặc chia số đã cho cho 1000000 tuỳ theo chiều đổi.
a) 5 km² đổi ra m² là: 5×1000000=5000000 (m²) 7 km² 60 m² đổi ra m² là: 7×1000000+60=7000060 (m²) b) 8220000 m² đổi ra km² là: 8220000:1000000=8,22 (km²) 300000 m² đổi ra km² là: 300000:1000000=0,3 (km²) Đáp số: a) 5000000 m²; 7000060 m². b) 8,22 km²; 0,3 km².
Vậy5 km² =5000000 m², 7 km² 60 m² =7000060 m², 8220000 m² =8,22 km², 300000 m² =0,3 km².
2Cách 2. Tách riêng từng đơn vị rồi cộng dồn
Định hướng. Với số đo có hai đơn vị (như 7 km² 60 m²), đổi riêng từng phần ra đơn vị cần rồi cộng lại; với số đo một đơn vị thì đổi thẳng.
a) 5 km² =5000000 m² (đổi thẳng) 7 km² 60 m²: 7 km² =7000000 m², cộng thêm 60 m² có sẵn: 7000000+60=7000060 (m²) b) 8220000 m²: tách 8220000=8000000+220000; 8000000 m² =8 km², còn 220000 m² =0,22 km², cộng lại: 8+0,22=8,22 (km²) 300000 m² =0,3 km² (đổi thẳng) Đáp số: a) 5000000 m²; 7000060 m². b) 8,22 km²; 0,3 km².
Vậy tách riêng từng phần vẫn cho đúng bốn kết quả như Cách 1.
3Cách 3. Dịch chuyển dấu phẩy theo số chữ số 0 của 1000000
Định hướng. Vì 1000000 có sáu chữ số 0, đổi từ km² sang m² là dịch dấu phẩy sang phải 6 chữ số (thêm 0 nếu là số tự nhiên); đổi ngược lại là dịch dấu phẩy sang trái 6 chữ số.
a) 5 km²: dịch dấu phẩy của số 5,0 sang phải 6 chữ số được 5000000 (m²) 7 km² 60 m²: phần 7 km² dịch thành 7000000 m², rồi cộng 60 m² được 7000060 (m²) b) 8220000 m²: dịch dấu phẩy sang trái 6 chữ số được 8,22 (km²) 300000 m²: dịch dấu phẩy sang trái 6 chữ số được 0,3 (km²) Đáp số: a) 5000000 m²; 7000060 m². b) 8,22 km²; 0,3 km².
Vậy cả ba cách đều thống nhất bốn kết quả trên.
Nhận xét. Cách dịch dấu phẩy ở Cách 3 làm rất nhanh với số tròn, nhưng phải đếm đúng 6 chữ số 0 của 1000000, kẻo dịch nhầm 5 hoặc 7 chữ số.
⭐ Cách nên dùng khi đi thi.Đi thi nên dùng Cách 1 vì áp dụng công thức trực tiếp, ít bước; khi số đo có hai đơn vị cộng lại như câu 7 km² 60 m² thì nên kiểm lại bằng Cách 2 để không quên cộng phần lẻ.
Đáp số.a) 5000000 m²; 7000060 m². b) 8,22 km²; 0,3 km².
Sai lầm thường gặp.Sai hay gặp ở dòng "7 km² 60 m²": nhiều bạn chỉ đổi 7 km² thành 7000000 m² rồi quên cộng thêm 60 m² có sẵn, làm tròn thành 7000000 m² thay vì đúng 7000060 m².
🚀 Mở rộng.Thử đổi thêm 3 km² 8 m² ra m² và 12000050 m² ra km² - càng nhiều chữ số 0 xen giữa càng dễ đếm nhầm khi dịch dấu phẩy.
Bài 3 · Tiết 1 - Bài 3★★Trang 51— Tính diện tích hình chữ nhật, hình vuông rồi so sánh để tìm giá trị lớn nhất, bé nhất
Tiết 1 - Bài 3 (trang 51). Ở thành phố Hình học có 3 khu bảo tồn được xây dựng trên các mảnh đất có kích thước như hình vẽ. Biết Nam đang ghé thăm khu bảo tồn có diện tích lớn nhất, Việt đang ghé thăm khu bảo tồn có diện tích bé nhất. Vậy Nam đang ở khu bảo tồn …………… và Việt đang ở khu bảo tồn ……………
Kiến thức cần nhớ
Diện tích hình chữ nhật bằng chiều dài nhân chiều rộng (cùng đơn vị đo).
Bài 4 · Tiết 1 - Bài 4★★Trang 52— So sánh và sắp xếp số đo diện tích theo điều kiện lớn hơn – bé hơn cho trước
Tiết 1 - Bài 4 (trang 52). Việt Nam, Lào và Cam-pu-chia là ba trong số những quốc gia nằm trên bán đảo Đông Dương. Diện tích của ba quốc gia đó là: 236800 km², 181035 km², 331210 km². Biết Lào có diện tích lớn hơn Cam-pu-chia nhưng bé hơn Việt Nam. Vậy diện tích của Việt Nam là …………………, diện tích của Lào là ………………. và diện tích của Cam-pu-chia là……………………
Kiến thức cần nhớ
So sánh các số tự nhiên có nhiều chữ số bằng cách so sánh số chữ số trước, nếu bằng số chữ số thì so sánh từng hàng từ trái sang phải.
Từ một dãy quan hệ lớn hơn – bé hơn, có thể sắp xếp toàn bộ các số theo đúng thứ tự.
Bài 7 · Tiết 2 - Bài 3★Trang 53— Đổi đơn vị đo diện tích từ ki-lô-mét vuông sang héc-ta, chọn đáp án đúng
Tiết 2 - Bài 3 (trang 53). Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng. Diện tích thành phố Hải Phòng là 1562 km². Số đo diện tích theo đơn vị héc-ta là: A. 150620 ha B. 156200 ha C. 15620 ha D. 1562000 ha
Kiến thức cần nhớ
1 km² =100 ha, muốn đổi từ km² sang ha thì nhân số đó với 100.
Bài 8 · Tiết 2 - Bài 4★★Trang 53— Tính diện tích hình chữ nhật rồi đổi kết quả sang đơn vị héc-ta
Tiết 2 - Bài 4 (trang 53). Công viên nước lớn nhất ở thành phố Hình học được xây dựng trên mảnh đất dạng hình chữ nhật có chiều dài 120 m, chiều rộng 50 m. Hỏi công viên đó có diện tích là bao nhiêu héc-ta?
Kiến thức cần nhớ
Diện tích hình chữ nhật bằng chiều dài nhân chiều rộng (cùng đơn vị đo).
1 ha =10000 m², muốn đổi từ m² sang ha thì chia cho 10000.
Bài 9 · Tiết 2 - Bài 5★★Trang 53— Tìm phân số của một số đo diện tích rồi đổi sang đơn vị khác, chọn đáp án đúng
Tiết 2 - Bài 5 (trang 53). Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng. Một thành phố có diện tích là 728 km². Biết diện tích đất trồng cây xanh của thành phố đó bằng 41 diện tích của thành phố. Diện tích đất trồng cây xanh là: A. 546 ha B. 182 ha C. 1820 ha D. 18200 ha
