Chủ đề 10. Các số trong phạm vi 1000

Bài 53. So sánh các số có ba chữ số

SGK Toán 2 — Kết nối tri thức, tập 2 · 8 bài tập, mỗi câu ít nhất 2 cách giải.

Bài 1 · Hoạt động 1 (trang 58)★Trang 58— Nhận biết phép so sánh hai số có ba chữ số đúng hay sai
Hoạt động 1 (trang 58). Đ, S?
a)
b)
c)
d)
e)
g)
Xe nào ghi phép so sánh đúng, xe nào ghi phép so sánh sai?847 > 747(Đúng)352 = 325(Sai)678 < 768(Đúng)599 > 601(Sai)478 = 478(Đúng)790 < 789(Sai)
Kiến thức cần nhớ
  • So sánh hai số có ba chữ số: hàng trăm lớn hơn thì số đó lớn hơn.
  • Hàng trăm bằng nhau thì so tiếp đến hàng chục; hàng chục cũng bằng nhau thì so đến hàng đơn vị.
  • Hai số có ba chữ số bằng nhau khi cả ba hàng trăm, chục, đơn vị đều giống nhau.
🧠 Phân tích tư duy
Mỗi ý cho sẵn một phép so sánh, việc cần làm là so từng cặp chữ số ở hàng trăm rồi hàng chục của hai số để biết dấu đã ghi có đúng không, chứ không phải tính toán gì thêm. Bẫy nằm ở những cặp có hàng trăm giống nhau (352 và 325; 478 và 478) — phải nhìn tiếp hàng chục, hàng đơn vị mới kết luận được, và ở cặp 790, 789 rất dễ nhầm vì hai số nhìn thoáng qua khá giống nhau.
1Cách 1. So sánh trực tiếp từng hàng từ trái sang phải

Định hướng. Với mỗi ý, so hàng trăm trước; bằng nhau mới so tiếp hàng chục, hàng đơn vị, rồi đối chiếu với dấu đã ghi sẵn.

a) và : hàng trăm nên — dấu đã ghi đúng
b) và : hàng trăm bằng nhau, hàng chục nên , không phải — dấu đã ghi sai
c) và : hàng trăm nên — dấu đã ghi đúng
d) và : hàng trăm nên , không phải — dấu đã ghi sai
e) và : cả ba hàng đều giống nhau nên — dấu đã ghi đúng
g) và : hàng trăm bằng nhau, hàng chục bằng nhau, hàng đơn vị là sai, thực ra , không phải — dấu đã ghi sai

Vậy a) Đ; b) S; c) Đ; d) S; e) Đ; g) S.

2Cách 2. Tính hiệu hai số rồi xét dấu của hiệu

Định hướng. Lấy số đứng trước trừ số đứng sau; hiệu dương thì số trước lớn hơn, hiệu âm thì số trước bé hơn, hiệu bằng 0 thì hai số bằng nhau — so khớp với dấu đề đã ghi.

a) , số dương nên — dấu ghi đúng
b) , số dương nên , dấu ghi là sai
c) , số âm nên — dấu ghi đúng
d) , số âm nên , dấu ghi là sai
e) nên — dấu ghi đúng
g) , số dương nên , dấu ghi là sai

Vậy kết quả trùng khớp với Cách 1: a) Đ; b) S; c) Đ; d) S; e) Đ; g) S.

Nhận xét. Hai cách đều dựa trên cùng một quy tắc so sánh, chỉ khác cách trình bày: Cách 1 nhìn theo hàng, Cách 2 nhìn theo phép trừ.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi nên dùng Cách 1: so từng hàng từ trái sang phải là cách nhanh nhất với số có ba chữ số, không cần đặt tính trừ mất thời gian.
Đáp số. a) Đ; b) S; c) Đ; d) S; e) Đ; g) S.
Sai lầm thường gặp. Với ý g) nhiều bạn chỉ nhìn hàng trăm và hàng chục thấy giống nhau (7 và 9 ở cả hai số) rồi vội cho là hai số gần bằng nhau, kết luận liều theo cảm tính "790 nhỏ hơn 789" vì 9 đứng sau trông có vẻ lớn. Phải so đến tận hàng đơn vị: hàng đơn vị của 790 là 0, của 789 là 9, so đúng ra .
🚀 Mở rộng. Nếu đổi số thành thì phép so sánh với sẽ đổi thành dấu gì?
Bài 2 · Hoạt động 2 (trang 59)★Trang 59— Điền dấu >, <, = để so sánh hai số có ba chữ số
Hoạt động 2 (trang 59). ?
  
  
  
Kiến thức cần nhớ
  • So sánh hai số có ba chữ số: so hàng trăm trước, bằng nhau mới so hàng chục, rồi mới đến hàng đơn vị.
  • Hai số giống hệt nhau ở cả ba hàng thì bằng nhau, dùng dấu .
🧠 Phân tích tư duy
Sáu cặp số đều có ba chữ số, việc cần làm là so hàng trăm trước, hàng trăm bằng nhau mới xét tiếp hàng chục. Cặp là hai số giống hệt nhau nên phải điền dấu bằng, đừng cố tìm sự khác biệt không có.
1Cách 1. So sánh trực tiếp từng hàng từ trái sang phải

Định hướng. So hàng trăm của hai số trong từng cặp; hàng trăm bằng nhau thì so tiếp hàng chục để điền đúng dấu.

và : hàng trăm, hàng chục bằng nhau, hàng đơn vị nên
và : hàng trăm nên
và : hàng trăm bằng nhau, hàng chục nên
và : hàng trăm bằng nhau, hàng chục nên
và : cả ba hàng giống hệt nhau nên
và : hàng trăm nên

Vậy ; ; ; ; ; .

2Cách 2. Đặt các số lên tia số rồi so vị trí

Định hướng. Số nào nằm bên phải trên tia số (xa gốc 0 hơn) thì số đó lớn hơn; hai số trùng một vị trí thì bằng nhau.

đứng trước trên tia số nên
đứng sau nên
đứng trước nên
đứng sau nên
và đứng đúng một vị trí nên
đứng sau nên

Vậy kết quả giống hệt Cách 1.

Nhận xét. Hai cách cho cùng kết quả; Cách 1 nhanh hơn khi số đã viết sẵn, Cách 2 giúp hình dung trực quan hơn.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi nên dùng Cách 1: so từng hàng là cách chắc chắn, không cần tưởng tượng tia số mất thời gian.
Đáp số. ; ; ; ; ; .
Sai lầm thường gặp. Với cặp , có bạn nghĩ đề đã cho hai số giống hệt nhau là do đề "in nhầm", cố tìm ra một dấu hoặc nào đó cho khác với các cặp còn lại. Hai số hoàn toàn giống nhau thì bắt buộc phải điền dấu , không có gì sai cả.
🚀 Mở rộng. Nếu đổi thành và thành thì dấu so sánh giữa hai số mới sẽ là dấu gì?
Bài 3 · Hoạt động 3 (trang 59)★★Trang 59— So sánh và sắp xếp thứ tự nhiều số có ba chữ số
Hoạt động 3 (trang 59). Cho biết số đo chiều cao của bốn con vật như sau: Đà điểu: 213 cm; Hươu cao cổ: 579 cm; Voi: 396 cm; Gấu nâu: 274 cm.
a) Trong các con vật đó, con vật nào cao nhất, con vật nào thấp nhất?
b) Nêu tên các con vật theo thứ tự từ thấp nhất đến cao nhất.
Chiều cao bốn con vật (đơn vị: cm)213 cmĐà điểu274 cmGấu nâu396 cmVoi579 cmHươu cao cổ
Kiến thức cần nhớ
  • Muốn tìm số lớn nhất (bé nhất) trong nhiều số có ba chữ số, trước tiên so sánh chữ số hàng trăm của tất cả các số.
  • Sắp xếp một dãy số theo thứ tự là so sánh lần lượt từng cặp rồi xếp theo đúng vị trí tăng dần hoặc giảm dần.
🧠 Phân tích tư duy
Đề cho bốn số đo chiều cao, muốn tìm cao nhất và thấp nhất thì phải so sánh cả bốn số cùng lúc chứ không chỉ so từng cặp. Cách an toàn nhất là so hàng trăm trước: số nào có hàng trăm lớn nhất chắc chắn là số lớn nhất trong nhóm, không cần so tiếp các hàng còn lại của số đó.
1Cách 1. So sánh hàng trăm trước, hàng chục sau để xếp thứ tự

Định hướng. Nhìn hàng trăm của bốn số 213, 579, 396, 274 để nhóm số lớn — số nhỏ, rồi so tiếp hàng chục trong từng nhóm nếu cần.

Hàng trăm của bốn số lần lượt là 2, 5, 3, 2
Hàng trăm lớn nhất là 5 (của 579) nên 579 là số lớn nhất: hươu cao cổ cao nhất
Hai số có hàng trăm 2 là 213 và 274; so hàng chục nên , suy ra 213 là số bé nhất: đà điểu thấp nhất
Còn lại 274 và 396 xếp giữa, mà

Vậy a) hươu cao cổ cao nhất (579 cm), đà điểu thấp nhất (213 cm).

2Cách 2. Sắp xếp cả bốn số tăng dần rồi đọc tên theo đúng thứ tự

Định hướng. Xếp bốn số theo thứ tự từ bé đến lớn trên cùng một dòng, sau đó gắn đúng tên con vật vào từng số để trả lời cả hai câu a) và b) cùng lúc.

So sánh từng cặp:
Gắn tên: là đà điểu, là gấu nâu, là voi, là hươu cao cổ

Vậy a) hươu cao cổ cao nhất, đà điểu thấp nhất; b) thứ tự từ thấp nhất đến cao nhất là đà điểu, gấu nâu, voi, hươu cao cổ.

Nhận xét. Khi đã xếp được dãy số tăng dần thì câu a) chỉ là hai đầu mút của dãy đó, không cần làm lại từ đầu.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi nên dùng Cách 2: xếp một lần cả dãy số tăng dần rồi gắn tên, trả lời được cả câu a) lẫn câu b) mà không phải so sánh hai lần.
Đáp số. a) Hươu cao cổ cao nhất (579 cm), đà điểu thấp nhất (213 cm). b) Đà điểu, gấu nâu, voi, hươu cao cổ.
Sai lầm thường gặp. Có bạn chỉ so sánh hai con vật đứng liền nhau trong hình vẽ (đà điểu với hươu cao cổ) rồi vội kết luận luôn ai cao nhất, ai thấp nhất mà quên mất còn voi và gấu nâu chưa được so sánh tới. Phải so sánh đủ cả bốn số mới chắc chắn được ai cao nhất, ai thấp nhất.
🚀 Mở rộng. Nếu có thêm một con hà mã cao 260 cm thì con hà mã sẽ đứng ở vị trí nào trong thứ tự từ thấp đến cao?
Bài 4 · Hoạt động 4 (trang 59)★★Trang 59— So sánh các số được tạo từ cùng ba chữ số và tìm số lớn hơn
Hoạt động 4 (trang 59). Từ ba tấm thẻ ghi các số 2, 3 và 5, mỗi bạn đã tạo ra một số có ba chữ số rồi viết ra giấy (như hình vẽ): bạn nữ viết 253, bạn rô-bốt viết 235, bạn nam áo cam viết 325, bạn nam áo xanh viết 352.
a) Trong bốn số đó, số nào lớn nhất, số nào bé nhất?
b) Em có thể tạo được một số lớn hơn bốn số đó hay không?
Bốn số được tạo từ ba thẻ 2, 3, 5253Bạn nữ235Rô-bốt325Bạn áo cam352Bạn áo xanh
Kiến thức cần nhớ
  • Từ ba chữ số khác nhau, có nhiều cách xếp thành các số có ba chữ số khác nhau (đổi vị trí các chữ số).
  • So sánh các số có cùng ba chữ số nhưng khác thứ tự vẫn theo quy tắc so hàng trăm, hàng chục, hàng đơn vị.
🧠 Phân tích tư duy
Bốn số 253, 235, 325, 352 đều dùng chung ba chữ số 2, 3, 5 nhưng xếp thứ tự khác nhau, nên không thể so hàng trăm để phân biệt nhanh như bài trước — phải so cẩn thận từng hàng. Câu b) là bẫy hay của đề: học sinh dễ nghĩ chỉ có đúng 4 cách xếp như bốn bạn đã làm, quên rằng từ ba chữ số khác nhau còn có thể xếp được nhiều số khác nữa.
1Cách 1. So sánh trực tiếp bốn số theo từng hàng

Định hướng. So hàng trăm của bốn số 253, 235, 325, 352 trước; số nào có hàng trăm 3 chắc chắn lớn hơn số có hàng trăm 2.

Hàng trăm của bốn số lần lượt là 2, 2, 3, 3
Hai số hàng trăm là 3: 325 và 352; so hàng chục nên
Hai số hàng trăm là 2: 253 và 235; so hàng chục nên
So chung bốn số:

Vậy a) số lớn nhất là 352, số bé nhất là 235.

2Cách 2. Liệt kê hết các số có thể tạo từ ba thẻ rồi so với bốn số đã cho

Định hướng. Từ ba chữ số 2, 3, 5 khác nhau, liệt kê đủ mọi cách xếp thành số có ba chữ số, rồi so số lớn nhất trong danh sách với 352 để trả lời câu b).

Các số có thể tạo từ 2, 3, 5: ; ; ; ; ;
Trong bốn số các bạn đã tạo: lớn nhất là , bé nhất là (đúng như Cách 1)
Hai số và chưa bạn nào tạo, mà và

Vậy a) số lớn nhất trong bốn số là 352, số bé nhất là 235; b) có thể tạo được số lớn hơn, chẳng hạn 523 hoặc 532, vì cả hai đều lớn hơn 352.

Nhận xét. Từ ba chữ số 2, 3, 5 khác nhau, đổi vị trí có tất cả 6 cách xếp thành số có ba chữ số, bốn bạn mới chỉ dùng hết 4 trong 6 cách đó.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi nên dùng Cách 1 cho câu a) vì nhanh gọn; muốn trả lời chắc chắn câu b) thì nên liệt kê thêm như Cách 2 để chỉ ra đúng số cụ thể lớn hơn.
Đáp số. a) Số lớn nhất là 352, số bé nhất là 235. b) Có, ví dụ 523 hoặc 532 đều lớn hơn 352.
Sai lầm thường gặp. Nhiều bạn trả lời câu b) là "Không" vì nghĩ bốn số 253, 235, 325, 352 đã dùng hết mọi cách xếp từ ba chữ số 2, 3, 5. Thực ra từ ba chữ số khác nhau còn xếp được 523 và 532 nữa, hai số này đều lớn hơn cả bốn số đã cho.
🚀 Mở rộng. Nếu dùng ba thẻ số 1, 4, 7 thì số lớn nhất và số bé nhất có thể tạo được là bao nhiêu?
Bài 5 · Luyện tập 1 (trang 59)★Trang 59— Điền dấu >, <, = để so sánh hai số có ba chữ số
Luyện tập 1 (trang 59). ?
  
  
  
Kiến thức cần nhớ
  • Chỉ cần hàng trăm khác nhau là đủ kết luận số nào lớn hơn, không cần so tiếp các hàng còn lại.
  • Hai số giống hệt nhau ở cả ba hàng thì bằng nhau.
🧠 Phân tích tư duy
Vẫn là so sánh từng cặp số có ba chữ số như Hoạt động 2, nhưng có thêm bẫy ở cặp : hàng trăm nên không cần so thêm hàng chục vẫn kết luận được ngay , dù hàng chục và hàng đơn vị của 399 trông có vẻ "lớn" hơn.
1Cách 1. So sánh trực tiếp từng hàng từ trái sang phải

Định hướng. So hàng trăm trước; hàng trăm khác nhau là kết luận được ngay, hàng trăm bằng nhau mới so tiếp hàng chục, hàng đơn vị.

và : hàng trăm nên
và : hàng trăm nên
và : cả ba hàng giống hệt nhau nên
và : hàng trăm, hàng chục bằng nhau, hàng đơn vị nên
và : cả ba hàng giống hệt nhau nên
và : hàng trăm nên

Vậy ; ; ; ; ; .

2Cách 2. Tính hiệu hai số rồi xét dấu

Định hướng. Lấy số bên trái trừ số bên phải; kết quả dương thì bên trái lớn hơn, âm thì bên trái bé hơn, bằng 0 thì hai số bằng nhau.

: số âm nên
: số dương nên
nên
: số âm nên
nên
: số dương nên

Vậy kết quả trùng khớp với Cách 1.

Nhận xét. Cách 2 cho kết quả đúng nhưng phải đặt tính trừ, chậm hơn nhìn hàng trực tiếp như Cách 1.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi nên dùng Cách 1: so hàng trăm trước giúp nhiều cặp (như và ) kết luận được ngay mà không cần xét hết các hàng còn lại.
Đáp số. ; ; ; ; ; .
Sai lầm thường gặp. Với cặp , có bạn thấy chữ số hàng chục và hàng đơn vị của 399 (9 và 9) lớn hơn của 537 (3 và 7) rồi vội điền dấu . Chỉ cần hàng trăm đã khác nhau () là đủ kết luận , không cần quan tâm các hàng sau.
🚀 Mở rộng. Nếu đổi thành thì dấu so sánh sẽ là dấu gì?
Bài 6 · Luyện tập 2 (trang 60)★Trang 60— Tìm số bé nhất, số lớn nhất trong bốn số có ba chữ số
Luyện tập 2 (trang 60). Ở một trung tâm chăm sóc mèo, mỗi chú mèo được đeo một thẻ số như dưới đây: mèo A đeo số 236, mèo B đeo số 326, mèo C đeo số 263, mèo D đeo số 362. Chú mèo nào đeo số bé nhất? Chú mèo nào đeo số lớn nhất?
Thẻ số của bốn chú mèoMèo A236Mèo B326Mèo C263Mèo D362
Kiến thức cần nhớ
  • Muốn tìm số bé nhất (lớn nhất) trong nhiều số có ba chữ số, so sánh hàng trăm của tất cả các số trước.
  • Các số có cùng các chữ số nhưng khác thứ tự sắp xếp vẫn so sánh theo đúng quy tắc hàng trăm, hàng chục, hàng đơn vị.
🧠 Phân tích tư duy
Bốn số 236, 326, 263, 362 đều dùng chung ba chữ số 2, 3, 6, giống dạng bài Hoạt động 4, nên vẫn so hàng trăm trước để nhóm số lớn — số nhỏ, rồi so tiếp hàng chục để tìm ra chính xác số bé nhất và số lớn nhất.
1Cách 1. So sánh hàng trăm trước, hàng chục sau

Định hướng. Nhìn hàng trăm của bốn số 236, 326, 263, 362 để nhóm số lớn — số nhỏ, rồi so tiếp hàng chục trong từng nhóm.

Hàng trăm của bốn số lần lượt là 2, 3, 2, 3
Hai số hàng trăm là 2: 236 và 263; so hàng chục nên
Hai số hàng trăm là 3: 326 và 362; so hàng chục nên
So chung bốn số:

Vậy mèo A (236) đeo số bé nhất, mèo D (362) đeo số lớn nhất.

2Cách 2. So sánh từng cặp liên tiếp để tìm ra số bé nhất, lớn nhất

Định hướng. Lấy tạm một số làm "số bé nhất" và một số làm "số lớn nhất" ban đầu, rồi lần lượt so với các số còn lại, thấy số nào bé hơn (lớn hơn) thì thay ngay.

Tạm coi 236 (mèo A) là số bé nhất, 236 cũng là số lớn nhất
So với 326 (mèo B): nên số lớn nhất đổi thành 326
So với 263 (mèo C): nên số bé nhất vẫn là 236; nên số lớn nhất vẫn là 326
So với 362 (mèo D): nên số bé nhất vẫn là 236; nên số lớn nhất đổi thành 362

Vậy sau khi so hết bốn chú mèo, số bé nhất là 236 (mèo A), số lớn nhất là 362 (mèo D) — trùng khớp Cách 1.

Nhận xét. Cách 2 làm được với bất kì bao nhiêu số, không cần nhóm theo hàng trăm trước như Cách 1.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi nên dùng Cách 1: nhóm theo hàng trăm trước giúp loại bớt việc so sánh khi có nhiều số cùng lúc.
Đáp số. Mèo A đeo số bé nhất (236); mèo D đeo số lớn nhất (362).
Sai lầm thường gặp. Có bạn chỉ nhìn số 362 và 326 có hàng trăm giống nhau (3) rồi vội cho rằng số lớn nhất phải nằm trong hai số đó, quên xét luôn cả 236 và 263 dù hai số này hàng trăm là 2, nhỏ hơn hẳn. Phải so đủ cả bốn số mới chắc chắn ai lớn nhất, ai bé nhất.
🚀 Mở rộng. Nếu thêm một chú mèo E đeo số 299 thì mèo E đứng ở vị trí nào khi xếp bốn số theo thứ tự từ bé đến lớn?
Bài 7 · Luyện tập 3 (trang 60)★★Trang 60— Sắp xếp bốn số có ba chữ số theo thứ tự rồi nối điểm
Luyện tập 3 (trang 60). Vẽ 4 điểm rồi ghi các số (như hình vẽ): 657, 765, 567, 756. Nối các điểm đó theo thứ tự các số từ bé đến lớn.
Nối 4 điểm theo thứ tự từ bé đến lớn657765567756
Kiến thức cần nhớ
  • Sắp xếp một nhóm số theo thứ tự từ bé đến lớn bằng cách so sánh từng cặp số một, bắt đầu từ hàng trăm.
  • Nối các điểm theo đúng thứ tự dãy số đã sắp xếp thì mới được đúng hình đề yêu cầu.
🧠 Phân tích tư duy
Bốn số 657, 765, 567, 756 đều gồm ba chữ số 5, 6, 7 nhưng đổi chỗ khác nhau, nên phải so hàng trăm trước để xếp thứ tự đúng rồi mới nối các điểm theo đúng thứ tự đó — nối sai thứ tự sẽ ra hình khác hẳn.
1Cách 1. So sánh hàng trăm rồi xếp cả bốn số tăng dần

Định hướng. So hàng trăm của bốn số 657, 765, 567, 756 để nhóm số lớn — số nhỏ, rồi so tiếp hàng chục trong từng nhóm để xếp đúng thứ tự tăng dần.

Hàng trăm của bốn số lần lượt là 6, 7, 5, 7
Số có hàng trăm bé nhất là 567 (hàng trăm 5)
Hai số hàng trăm là 7: 765 và 756; so hàng chục bằng nhau (6 và 5... hàng chục của 765 là 6, của 756 là 5), nên
Xếp cả bốn số:

Vậy nối các điểm theo đúng thứ tự .

2Cách 2. So sánh từng cặp liền kề để tìm số bé nhất rồi nối dần

Định hướng. Tìm số bé nhất trong bốn số trước, nối từ đó, rồi lần lượt tìm số bé tiếp theo trong các số còn lại để nối tiếp cho đến hết.

So bốn số 657, 765, 567, 756: số bé nhất là 567 (hàng trăm 5, bé nhất trong bốn số) — bắt đầu nối từ đây
Trong ba số còn lại 657, 765, 756: số bé nhất là 657 (hàng trăm 6) — nối tiếp đến đây
Trong hai số còn lại 765, 756: so hàng chục nên — nối tiếp đến 756 rồi đến 765

Vậy thứ tự nối giống hệt Cách 1: .

Nhận xét. Hai cách đều cho cùng một đường nối; Cách 1 làm một lần cho cả bốn số, Cách 2 tìm dần từng số bé nhất còn lại.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi nên dùng Cách 1: xếp cả bốn số tăng dần một lần rồi nối liền mạch, tránh phải so đi so lại nhiều lần như Cách 2.
Đáp số. Thứ tự nối các điểm từ bé đến lớn: .
Sai lầm thường gặp. Có bạn nối theo đúng vị trí các điểm trên hình vẽ từ trái sang phải, từ trên xuống dưới mà không so sánh giá trị của số, dẫn đến nối sai thứ tự (ví dụ nối 657 trước 567 vì 657 nằm phía trên). Phải so sánh giá trị của bốn số trước, vị trí điểm trên hình chỉ có tác dụng để xác định vị trí nối, không quyết định thứ tự.
🚀 Mở rộng. Nếu đổi điểm 756 thành 675 thì thứ tự nối bốn điểm từ bé đến lớn sẽ thay đổi như thế nào?
Bài 8 · Luyện tập 4 (trang 60)★★Trang 60— Xác định số lớn nhất, số bé nhất, số còn lại trong ba số có ba chữ số
Luyện tập 4 (trang 60). Mỗi bạn Nam, Việt và Mai chọn một cửa thần kì để đến các hành tinh khác nhau: cửa đến Sao Thổ ghi số 814, cửa đến Sao Mộc ghi số 184, cửa đến Sao Hải Vương ghi số 841. Biết Việt chọn cửa ghi số lớn nhất, Nam chọn cửa ghi số bé nhất. Hỏi mỗi bạn sẽ đến hành tinh nào?
Ba cửa thần kì đến ba hành tinh814Sao Thổ184Sao Mộc841Sao Hải Vương
Kiến thức cần nhớ
  • So sánh ba số có ba chữ số bằng cách xét hàng trăm trước, hàng trăm bằng nhau mới xét hàng chục.
  • Khi đề đã xác định vai trò của hai bạn (số lớn nhất, số bé nhất) thì bạn còn lại chắc chắn nhận số còn lại duy nhất.
🧠 Phân tích tư duy
Đề không nói thẳng ai đến hành tinh nào mà mô tả qua đặc điểm "số lớn nhất", "số bé nhất", nên việc đầu tiên là so sánh ba số 814, 184, 841 để biết số nào lớn nhất, số nào bé nhất; số còn lại tự động thuộc về bạn Mai vì đề chỉ còn một bạn chưa nhắc tới.
1Cách 1. So sánh hàng trăm để tìm số lớn nhất, số bé nhất

Định hướng. So hàng trăm của ba số 814, 184, 841; số nào có hàng trăm bé nhất chắc chắn là số bé nhất, số nào có hàng trăm lớn nhất (khi bằng nhau thì so tiếp hàng chục) là số lớn nhất.

Hàng trăm của ba số lần lượt là 8, 1, 8
Số 184 có hàng trăm 1, bé hơn hẳn hai số còn lại nên 184 là số bé nhất
Hai số 814 và 841 có hàng trăm bằng nhau (8); so hàng chục nên , vậy 841 là số lớn nhất
Số còn lại là 814

Vậy Nam chọn cửa số bé nhất (184) nên Nam đến Sao Mộc; Việt chọn cửa số lớn nhất (841) nên Việt đến Sao Hải Vương; Mai còn lại cửa số 814 nên Mai đến Sao Thổ.

2Cách 2. Sắp xếp cả ba số theo thứ tự rồi gán đúng tên bạn

Định hướng. Xếp ba số 814, 184, 841 theo thứ tự từ bé đến lớn trên một dòng, số đầu tiên gán cho Nam, số cuối cùng gán cho Việt, số ở giữa gán cho Mai.

So sánh từng cặp:
Số đầu tiên (bé nhất) là 184 — Nam chọn số bé nhất nên Nam ứng với 184, tức Sao Mộc
Số cuối cùng (lớn nhất) là 841 — Việt chọn số lớn nhất nên Việt ứng với 841, tức Sao Hải Vương
Số còn lại ở giữa là 814 — Mai ứng với 814, tức Sao Thổ

Vậy kết quả trùng khớp Cách 1: Nam đến Sao Mộc, Việt đến Sao Hải Vương, Mai đến Sao Thổ.

Nhận xét. Khi đã xếp được cả ba số theo thứ tự, chỉ cần đọc hai đầu mút cho Nam và Việt, số giữa tự động thuộc về Mai.

⭐ Cách nên dùng khi đi thi. Đi thi nên dùng Cách 2: xếp một lần cả ba số theo thứ tự rồi gán tên, tránh phải so đi so lại từng cặp một như Cách 1.
Đáp số. Nam đến Sao Mộc (184); Việt đến Sao Hải Vương (841); Mai đến Sao Thổ (814).
Sai lầm thường gặp. Có bạn thấy số 841 và 814 gần giống nhau (cùng ba chữ số 8, 4, 1) rồi nhầm lẫn không phân biệt được số nào lớn hơn, dẫn tới gán sai hành tinh cho Việt và Mai. Phải so kỹ hàng chục: có hàng chục 1, có hàng chục 4, nên .
🚀 Mở rộng. Nếu có thêm bạn Hà chọn cửa còn lại và biết Hà không đến Sao Mộc, Hà sẽ đến hành tinh nào?

🎯 Học tiếp

📚 Cùng chương: Chủ đề 10. Các số trong phạm vi 1000