Bài 9. Bài toán về thêm, bớt một số đơn vị

Định hướng. Lớp có 9 bạn, thêm 5 bạn tham gia — lấy 9 cộng 5 để tìm số bạn có tất cả.

Vậy hôm nay lớp học bơi có tất cả 14 bạn.

Định hướng. Tách 5 thành 1 và 4, lấy 9 cộng 1 cho tròn chục trước rồi cộng nốt phần còn lại.

Vậy tách số cũng cho ra 14 bạn, khớp với Cách 1.

Nhận xét. Tách cho tròn chục 10 giúp cộng nhẩm các phép tính có nhớ dễ dàng hơn.

Định hướng. Trên sân có 6 con gà, thêm 5 con chạy đến — lấy 6 cộng 5 để tìm số gà có tất cả.

Vậy lúc này trên sân có tất cả 11 con gà.

Định hướng. Viết 6 và 5 thẳng cột đơn vị, cộng từ phải sang trái, nhớ 1 sang hàng chục vì $6+5=11$ vượt quá 9.

Vậy đặt tính theo cột cũng cho kết quả 11 con gà, khớp với Cách 1.

Nhận xét. Đặt tính theo cột giúp nhìn rõ chỗ cần nhớ 1, tránh quên khi cộng nhẩm.

Định hướng. Đàn lợn có 8 con, mua thêm 4 con — lấy 8 cộng 4 để tìm số lợn có tất cả.

Vậy lúc này đàn lợn nhà Núi có tất cả 12 con.

Định hướng. Xuất phát từ 8, mỗi con lợn mua thêm là một bước nhảy tới, nhảy đúng 4 bước vì mua thêm 4 con.

Vậy đếm thêm 4 bước từ 8 cũng ra 12 con, khớp với Cách 1.

Nhận xét. Đếm thêm từng bước giúp hình dung rõ quá trình tăng dần, nhưng cộng thẳng vẫn nhanh hơn.

Định hướng. Viết 35 và 12 thẳng cột, trừ hàng đơn vị trước ($5-2=3$), rồi trừ hàng chục ($3-1=2$).

Vậy lúc này trên xe buýt còn lại 23 người.

Định hướng. Tách 12 thành 10 và 2, trừ 10 (một chục) trước rồi trừ nốt 2 đơn vị.

Vậy trừ theo từng hàng cũng cho ra 23 người, khớp với Cách 1.

Nhận xét. Trừ đi một chục trước giúp nhẩm nhanh mà không cần đặt tính khi đã quen.

Định hướng. Cành cây có 16 con chim, có 5 con bay đi — lấy 16 trừ 5 để tìm số chim còn lại.

Vậy trên cành cây còn lại 11 con chim đang đậu.

Định hướng. Viết 16 và 5 thẳng cột đơn vị, trừ từ phải sang trái, hàng chục giữ nguyên.

Vậy đặt tính theo cột cũng cho kết quả 11 con chim, khớp với Cách 1.

Nhận xét. Đặt tính theo cột giúp nhìn rõ từng hàng khi số bị trừ có hai chữ số.

Định hướng. Viết 45 và 14 thẳng cột, trừ hàng đơn vị trước ($5-4=1$), rồi trừ hàng chục ($4-1=3$).

Vậy còn lại 31 con gà.

Định hướng. Tách 14 thành 10 và 4, trừ 10 (một chục) trước rồi trừ nốt 4 đơn vị.

Vậy trừ theo từng hàng cũng cho ra 31 con gà, khớp với Cách 1.

Nhận xét. Trừ đi một chục trước rất tiện khi tính nhẩm ngoài giấy.

Định hướng. Trên bờ có 15 con vịt, có 3 con xuống ao — lấy 15 trừ 3 để tìm số vịt còn lại trên bờ.

Vậy trên bờ còn lại 12 con vịt.

Định hướng. Xuất phát từ 15, mỗi con vịt xuống ao là một bước lùi, lùi đúng 3 bước vì có 3 con xuống ao.

Vậy đếm lùi 3 bước từ 15 cũng ra 12 con, khớp với Cách 1.

Nhận xét. Đếm lùi từng con chỉ tiện khi số xuống ao nhỏ; số lớn thì nên trừ thẳng như Cách 1.