Bài 43. Bảng chia 2

Định hướng. Mỗi dòng bảng chia 2 đứng cùng hàng với một dòng bảng nhân 2; lấy tích của phép nhân làm số bị chia, thừa số 2 làm số chia, thừa số còn lại làm thương.

Vậy bảng chia 2 hoàn chỉnh: $8:2=4$; $10:2=5$; $12:2=6$; $14:2=7$; $16:2=8$; $18:2=9$ (cùng với bốn dòng đã cho sẵn $2:2=1$, $4:2=2$, $6:2=3$, $20:2=10$).

Định hướng. Từ dòng đã biết $6:2=3$, mỗi lần số bị chia tăng thêm 2 thì thương tăng thêm 1; đếm thêm dần để điền các ô còn thiếu.

Vậy kết quả giống hệt Cách 1.

Nhận xét. Cách 2 giúp hiểu vì sao bảng chia 2 luôn tăng dần đều, không cần nhớ riêng lẻ từng phép nhân.

Định hướng. Với mỗi cột, lấy đúng số bị chia ở dòng trên chia cho 2, đối chiếu với hai cột mẫu $12:2=6$ và $20:2=10$.

Vậy bốn ô còn thiếu lần lượt là 5, 8, 4, 7 (cùng với hai cột đã cho sẵn 6 và 10).

Định hướng. Lấy thương vừa tìm được nhân với số chia 2; nếu đúng bằng số bị chia đã cho ở đầu cột thì thương đó đúng.

Vậy kết quả giống hệt Cách 1: 5, 8, 4, 7.

Nhận xét. Cách 2 giúp chắc chắn không điền sai thương.

Định hướng. Với mỗi phép tính, nhận ra ngay đó là phép nhân 2 hay phép chia 2 rồi tính nhẩm theo đúng bảng đã thuộc.

Vậy mười kết quả lần lượt là: 2, 8, 4, 10, 5, 6, 3, 14, 10, 7.

Định hướng. Với phép chia thì nhân ngược thương với số chia, với phép nhân thì chia ngược tích cho một thừa số; kết quả khớp thì đã tính đúng.

Vậy kết quả giống hệt Cách 1: 2, 8, 4, 10, 5, 6, 3, 14, 10, 7.

Nhận xét. Cách 2 giúp chắc chắn không nhầm phép nhân với phép chia.

Định hướng. Mỗi con gà có 2 chân, tổng cộng có 20 chân nên số con gà bằng 20 chia cho 2.

Vậy đàn gà đó có 10 con gà.

Định hướng. Đếm số gà bằng cách cứ thêm 1 con (2 chân) cho tới khi đủ 20 chân, kiểm tra lại kết quả của phép chia.

Vậy kết quả giống hệt Cách 1: đàn gà đó có 10 con gà.

Định hướng. Với bảng a), lấy 2 nhân với thừa số thứ hai của từng cột; với bảng b), lấy số bị chia của từng cột chia cho 2.

Vậy a) các tích còn thiếu: 12, 10, 16, 18, 20 (cột đầu đã cho 8). b) các thương còn thiếu: 3, 8, 10, 7, 9 (cột đầu đã cho 4).

Định hướng. Lấy tích của bảng a) chia ngược cho 2 để kiểm tra; lấy thương của bảng b) nhân ngược với 2 để kiểm tra.

Vậy kết quả giống hệt Cách 1.

Nhận xét. Cách 2 giúp kiểm tra chắc chắn không bị điền sai một ô nào.

Định hướng. Ở mỗi sơ đồ, tính đúng thứ tự từ trái sang phải, mỗi bước lấy kết quả bước trước làm số liệu đầu vào.

Vậy a) số ở gà con là 5, số ở gà mái là 10. b) số ở bông hoa là 8, số ở con ong tiếp theo là 4, số ở tổ ong là 2.

Định hướng. Dùng phép tính ngược của mỗi bước để kiểm tra kết quả vừa tìm được, đi từ bước cuối trở về đầu.

Vậy kết quả giống hệt Cách 1.

Nhận xét. Cách 2 giúp chắc chắn không sai một bước nào trong chuỗi tính liên tiếp.

Định hướng. Tính lần lượt cả chín phép tính, sau đó xếp mỗi phép tính vào đúng con mèo có số trên áo bằng kết quả đó.

Vậy mèo áo số 4 câu được 2 con cá ($8:2$, $2\times 2$); mèo áo số 2 câu được 2 con cá ($2\times 1$, $4:2$); mèo áo số 8 câu được 2 con cá ($2\times 4$, $16:2$); mèo áo số 10 câu được 3 con cá ($5\times 2$, $2\times 5$, $20:2$). a) Số cá mỗi mèo câu được: mèo 4 — 2 con; mèo 2 — 2 con; mèo 8 — 2 con; mèo 10 — 3 con. b) Mèo áo số 10 câu được nhiều cá nhất (3 con).

Định hướng. Tính hết chín phép tính rồi xếp chung những phép tính có cùng kết quả vào một nhóm, mỗi nhóm ứng với một con mèo.

Vậy kết quả giống hệt Cách 1: mèo 2 — 2 con; mèo 4 — 2 con; mèo 8 — 2 con; mèo 10 — 3 con (nhiều nhất).

Nhận xét. Cách 2 giúp không bỏ sót phép tính nào khi đếm.

Định hướng. Mỗi người dùng 1 đôi đũa tức là 2 chiếc, có 12 chiếc đũa nên số người bằng 12 chia cho 2.

Vậy gia đình Mai có 6 người.

Định hướng. Ghép lần lượt từng đôi đũa (2 chiếc một đôi) để đếm số người, kiểm tra lại kết quả của phép chia.

Vậy kết quả giống hệt Cách 1: gia đình Mai có 6 người.